Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, bu yılki Kurban Bayramı sonrasında üreticilerin elinde kalan kurbanlık hayvanların Et ve Süt Kurumu (ESK) tarafından piyasa fiyatı üzerinden satın alınacağını açıkladı. Uygulama, geçtiğimiz yıllarda olduğu gibi bu yıl da devreye girecek. Bakan Yumaklı, konuyla ilgili yaptığı yazılı açıklamada, "Üreticilerimizin mağdur olmaması için gerekli tüm tedbirleri aldık. Kurban Bayramı süresince satılamayan hayvanlar, ESK tarafından değerinde alınarak değerlendirilecektir" ifadelerini kullandı.
Satın alma süreci nasıl işleyecek?
ESK, söz konusu uygulama kapsamında büyükbaş ve küçükbaş hayvanları satın alacak. Satın alma işlemleri, bayramın 4. gününden itibaren başlayacak ve 15 gün süreyle devam edecek. Üreticiler, ellerindeki hayvanları belirlenen toplama merkezlerine teslim edebilecek. Fiyatlandırma ise canlı ağırlık üzerinden, piyasa rayiçleri dikkate alınarak yapılacak. Bakanlık, fiyatların üreticiyi mağdur etmeyecek şekilde belirlendiğini vurguladı. Ayrıca, sadece kurbanlık olarak getirilip satılamayan hayvanların kapsama alınacağı, ticari amaçlı büyük sürülerin bu uygulamaya dahil olmadığı ifade edildi.
Geçmiş yıllardaki uygulama
Benzer bir uygulama geçtiğimiz yıl da hayata geçirilmişti. 2023 Kurban Bayramı sonrası ESK, yaklaşık 15 bin küçükbaş ve 2 bin büyükbaş hayvanı satın almıştı. Bu hayvanlar daha sonra kırmızı et işleme tesislerinde değerlendirilerek, kamu kurumlarına ve sosyal yardım projelerine gönderilmişti. Uygulama, hem üreticilerin elindeki stokların eritilmesine hem de et fiyatlarının dengelenmesine katkı sağlamıştı. Bakanlık, bu yıl da benzer bir etki bekliyor. Özellikle besicilerin bayram öncesi kredi borçları ve yem maliyetleri göz önüne alındığında, alım garantisinin piyasaya olumlu yansıdığı belirtiliyor.
Uzmanlardan değerlendirme
Tarım ekonomistleri, ESK'nın bu müdahalesini piyasa düzenleyici bir adım olarak nitelendiriyor. Kırmızı et sektöründe arz-talep dengesinin sağlanması açısından kritik öneme sahip olan uygulama, üreticilerin gelecek dönemdeki üretim kararlarını da etkiliyor. Öte yandan, bazı üretici örgütleri satın alma fiyatlarının piyasanın altında kalmaması gerektiğini vurguluyor. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi'nden Prof. Dr. Mehmet Güler, "ESK'nın alım yapması olumlu ancak fiyatın adil olması şart. Geçen yıl bazı bölgelerde fiyatın düşük olduğu yönünde şikayetler oldu. Bu yıl daha şeffaf bir fiyatlandırma bekliyoruz" dedi.
Bakan Yumaklı, uygulamanın detaylarının önümüzdeki günlerde resmi gazetede yayımlanacak bir tebliğle duyurulacağını açıkladı. Üreticiler, ESK'nın il müdürlükleri ve tarım ilçe müdürlüklerinden bilgi alabilecek.
