Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, ABD'li temsilcilerin Moskova ve Kiev'de gerçekleştirdiği temasların barış sürecine yönelik olumlu bir adım olduğunu ifade ederek, "Üçlü formattaki müzakerelerin yeniden başlatılması ihtimalini dışlamıyoruz" dedi. Peskov, bu açıklamayı başkent Moskova'da gazetecilere yaptığı değerlendirmede paylaştı. Söz konusu üçlü format, daha önce Rusya, Ukrayna ve AGİT temsilcilerinin katılımıyla oluşturulmuş bir müzakere mekanizmasıydı.
ABD Temaslarının Detayları ve Kremlin'in Tutumu
Peskov, ABD'li yetkililerin Moskova ve Kiev ziyaretlerinin içeriğine dair net bilgi vermekten kaçındı; ancak bu temasların "barışa doğru atılan bir adım" olarak nitelendirdi. Kremlin sözcüsü, bu tür diplomatik çabaların devam etmesi halinde üçlü müzakere formatının yeniden canlandırılabileceğini belirtti. Peskov, "Üçlü formattaki müzakerelerin yeniden başlatılması ihtimalini dışlamıyoruz" ifadesini kullanarak, Rusya'nın diyalog kanallarını açık tutmaya istekli olduğunu vurguladı.
ABD'nin Moskova ve Kiev'deki temasları, son dönemde artan diplomatik hareketliliğin bir parçası olarak görülüyor. Washington yönetimi, Ukrayna krizi konusunda taraflar arasında arabuluculuk çabalarını sürdürüyor. Peskov'un açıklamaları, Rusya'nın bu çabaları olumlu karşıladığını ancak somut adımlar için karşılıklı güvenin tesis edilmesi gerektiğini ima ediyor. Kremlin sözcüsü, müzakerelerin ön koşulsuz başlaması gerektiğini sık sık dile getiriyor.
Üçlü Müzakere Formatının Geçmişi ve Önemi
Üçlü müzakere formatı, ilk olarak 2014 yılında Ukrayna krizinin çözümü için oluşturulmuştu. Rusya, Ukrayna ve AGİT temsilcilerinden oluşan bu grup, Minsk Anlaşmaları'nın uygulanmasını denetlemekle görevliydi. Ancak 2022'deki geniş çaplı savaşın başlamasıyla bu format işlevsiz hale geldi. Şimdi Peskov'un açıklamaları, formatın yeniden canlandırılabileceğine dair ilk resmi sinyal olarak yorumlanıyor.
Uzmanlara göre, üçlü formatın yeniden başlatılması, taraflar arasında doğrudan iletişim kanallarının açılması açısından kritik önem taşıyor. Ancak Kiev yönetimi, Rusya ile doğrudan müzakerelere sıcak bakmıyor. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rusya'nın işgal altındaki topraklardan çekilmesi gerektiğini savunuyor. Kremlin ise Ukrayna'nın "yeni toprak gerçeklerini" kabul etmesi gerektiğini belirtiyor. Bu pozisyon farklılıkları, olası müzakerelerin önündeki en büyük engel olarak duruyor.
Uluslararası Aktörlerin Rolü ve Beklentiler
ABD'nin yanı sıra Avrupa ülkeleri ve Türkiye gibi aktörler de Rusya-Ukrayna savaşında arabuluculuk yapmaya çalışıyor. Türkiye, daha önce İstanbul'da taraflar arasında doğrudan görüşmelere ev sahipliği yapmıştı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, sık sık barış çağrısı yaparak diyalog zemininin güçlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Kremlin'in son açıklaması, Ankara'nın çabalarını da dolaylı olarak destekler nitelikte.
Peskov, ABD'li temsilcilerin temaslarının içeriğine dair ayrıntı paylaşmadı. Ancak bu ziyaretlerin, olası bir zirve veya üst düzey görüşme için zemin hazırladığı düşünülüyor. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, geçtiğimiz aylarda yaptığı açıklamalarda müzakere kapısının açık olduğunu ancak Batı'nın "gerçek dışı taleplerinden" vazgeçmesi gerektiğini söylemişti. Peskov'un bugünkü sözleri, bu tutumun bir devamı olarak okunabilir.
Sonuç ve Bağımsız Değerlendirme
Kremlin'in üçlü müzakere formatına ilişkin açıklaması, savaşın başından bu yana en somut diplomasi sinyallerinden biri. Ancak taraflar arasındaki güvensizlik ve farklı öncelikler, somut bir ilerleme kaydedilmesini zorlaştırıyor. Üçlü formatın yeniden başlatılması, kısa vadede düşük ihtimal gibi görünse de, diplomatik kanalların açık tutulması gelecekteki olası bir çözüm için hayati önem taşıyor. Uluslararası toplumun baskısı ve arabuluculuk çabaları, tarafları müzakere masasına döndürebilir. Yine de kalıcı barış için öncelikle karşılıklı güvenin yeniden inşa edilmesi gerekiyor.
