Türkiye'de üreticilerin uluslararası pazarlara açılmasına destek olan kooperatifler, bu yılın ocak-mayıs döneminde 47 milyon dolarlık ihracata imza attı. Ticaret Bakanlığı verilerine göre, 73 kooperatif ülkenin dış satımına katkı sundu. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15'lik bir artışı temsil ediyor. Kooperatiflerin ihracat yolculuğu, özellikle tarım ve gıda ürünlerinde yoğunlaşırken, el sanatları ve tekstil ürünleri de dikkat çekiyor.
Kooperatiflerin ihracattaki rolü büyüyor
Kooperatifler, küçük üreticilerin bir araya gelerek pazarlık gücünü artırdığı yapılar olarak öne çıkıyor. Türkiye'de 2019 yılında başlatılan kooperatif destek programları, ihracat potansiyelini artırdı. 2023'te 120 milyon dolar olan kooperatif ihracatı, 2024'te 140 milyon dolara yükseldi. 2025'te ise hedef 200 milyon dolar. Ticaret Bakanlığı, kooperatiflere eğitim, fuar katılımı ve pazarlama desteği sağlıyor.
Hangi kooperatifler öne çıkıyor?
İhracat yapan kooperatifler arasında zeytinyağı, kuru meyve, süt ürünleri ve bakliyat üreticileri ağırlıkta. Örneğin, Ege Bölgesi'ndeki bir zeytinyağı kooperatifi, 5 ayda 5 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Doğu Anadolu'daki bir süt kooperatifi ise 3 milyon dolarlık dış satım yaptı. Ürünlerin başlıca alıcıları Avrupa Birliği ülkeleri, Orta Doğu ve ABD. Kooperatifler, organik ve doğal ürün talebini karşılayarak niş pazarlarda başarı kazanıyor.
Kooperatiflerin ihracat başarısı, kırsal kalkınma ve istihdam açısından da önemli. Üreticiler doğrudan ihracat yaparak aracı maliyetlerini düşürüyor. Ayrıca, kooperatifler markalaşma ve ürün geliştirme konusunda destek alıyor. Ticaret Bakanlığı, 2025 sonuna kadar 100 kooperatifin ihracata başlamasını hedefliyor.
Uzmanlar, kooperatiflerin dijital pazarlama ve e-ticaret platformlarına erişiminin artırılması gerektiğini belirtiyor. Bu yönde atılacak adımlar, ihracat potansiyelini daha da yukarı taşıyabilir.
