Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yayımlanan Mayıs ayı Konut Fiyat Endeksi (KFE) verileri, konut fiyatlarında reel olarak gerilemenin devam ettiğini ortaya koydu. Mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 1,4 artış gösteren endeks, yıllık bazda ise nominal olarak yüzde 36,8 yükseldi. Ancak aynı dönemde enflasyonun yüzde 75,45 olarak gerçekleşmesi, konut fiyatlarının reel olarak yüzde 22 gibi ciddi bir oranda değer kaybettiğini gösteriyor.
Konut fiyatlarındaki reel kayıp derinleşiyor
Son bir yıllık dönemde konut fiyatları sürekli olarak enflasyonun altında kalarak alım gücündeki erimeyi gözler önüne seriyor. Mayıs verileriyle birlikte reel kaybın boyutu daha da belirginleşti. Özellikle yüksek enflasyon ortamında konut fiyatlarındaki nominal artış, enflasyon karşısında yetersiz kalıyor. Bu durum, konut sahiplerinin varlıklarının reel değerini koruyamadıkları anlamına geliyor. TCMB verilerine göre, İstanbul'da konut fiyat endeksi aylık yüzde 1,5 artışla 167,1 seviyesine yükselirken, Ankara'da yüzde 1,3 artışla 169,5, İzmir'de ise yüzde 0,9 artışla 177,1 olarak kaydedildi.
Reel değer kaybının nedenleri ve etkileri
Konut fiyatlarındaki reel düşüşün arkasında yatan temel neden, yüksek enflasyon ortamında faizlerin artması ve kredi maliyetlerinin yükselmesi. Merkez Bankası'nın politika faizini yüzde 50 seviyesine çıkarması, konut kredisi faizlerini de yukarı çekerek talebi baskıladı. Aynı zamanda inşaat maliyetlerindeki artışa rağmen talep zayıflığı, fiyatların reel olarak gerilemesine yol açtı. Uzmanlar, bu trendin önümüzdeki aylarda da devam edebileceği görüşünde. Konut almak isteyenler için reel fiyat düşüşü fırsat olarak değerlendirilebilirken, mevcut konut sahipleri için varlık değerindeki erime risk oluşturuyor. Özellikle yatırım amaçlı konut alanlar, kısa vadede reel getiri elde edemeyecek gibi görünüyor.
Konut sektörü temsilcileri, reel değer kaybının sürmesi halinde arz tarafında sıkıntı yaşanabileceğini, yeni projelerin ertelenebileceğini belirtiyor. İnşaat maliyetlerindeki artışa karşın satış fiyatlarının reel olarak düşmesi, müteahhitlerin kar marjlarını daraltıyor. Bu durum orta vadede konut arzının azalmasına ve fiyatların yeniden yükselmesine neden olabilir. TCMB verileri, konut piyasasında dengelenme sinyalleri verse de, enflasyonun kontrol altına alınması ve faizlerin düşmesi konut fiyatlarında reel artışa dönüş için kritik öneme sahip.
