Sonbahardan kışa geçiş döneminde artan yorgunluk ve halsizlik şikâyetlerine karşı uzmanlardan beslenme uyarısı geldi. Diyetisyen Merve Çelik, vücut direncini desteklemek için yeterli su tüketiminin yanı sıra vitamin, protein ve karbonhidrat bakımından dengeli beslenmenin önemine dikkat çekti. Çelik, özellikle mevsim geçişlerinde bağışıklık sisteminin zayıflayabileceğini belirterek, sofralardan eksik edilmemesi gereken besinleri sıraladı.
Mevsim Geçişinde Bağışıklık İçin Kritik Dönem
Havaların soğumasıyla birlikte vücut ısısını korumak için enerji harcaması artıyor ve bağışıklık sistemi daha fazla desteğe ihtiyaç duyuyor. Diyetisyen Merve Çelik, bu dönemde yetersiz ve dengesiz beslenmenin yorgunluk, halsizlik ve hastalıklara yakalanma riskini artırdığını vurguladı. Çelik, “Sonbahar-kış geçişinde günlük enerji ve besin ögesi ihtiyacı değişir. Özellikle C, D ve çinko gibi bağışıklıkla ilişkili vitamin ve minerallerin yeterli alınması gerekir” dedi.
Dengeli Tabak: Vitamin, Protein ve Karbonhidrat Bir Arada
Sağlıklı bir bağışıklık için tek bir besine yüklenmek yerine tabağın çeşitlendirilmesi gerektiğini belirten Çelik, her öğünde protein, kompleks karbonhidrat ve sebze-meyve dengesinin gözetilmesini önerdi. “Et, tavuk, balık, yumurta, kuru baklagiller ve süt ürünleri protein ihtiyacını karşılar. Tam tahıllar, bulgur, esmer pirinç gibi kompleks karbonhidratlar ise uzun süre tok tutar ve kan şekerini dengeler” diye konuştu. Çelik, özellikle turunçgiller, havuç, brokoli, ıspanak gibi C vitamini ve beta-karoten içeren sebze-meyvelerin sofradan eksik edilmemesi gerektiğini söyledi.
Su Tüketimi Yazın Gerisinde Kalmamalı
Serin havalarda susama hissi azalsa da vücudun suya olan ihtiyacının değişmediğini hatırlatan Çelik, günde en az 8-10 bardak su içilmesini tavsiye etti. “Su, besinlerin taşınması ve vücut ısısının düzenlenmesi için elzemdir. Çay ve kahve tüketimi suyun yerini tutmaz; aksine idrar söktürücü etkileri nedeniyle su kaybını artırabilir” uyarısında bulundu. Çelik, ılık bitki çaylarının ve su içeriği yüksek sebzelerin de sıvı alımına katkı sağlayabileceğini ekledi.
Uzmanlardan Pratik Öneriler
Merve Çelik, günlük beslenme düzenine ilişkin şu önerilerde bulundu:
- Kahvaltıda yumurta, peynir ve tam tahıllı ekmekle protein ve lif alımını artırın.
- Ana öğünlerde etli veya baklagilli yemeklerin yanına bol yeşillik ekleyin.
- Ara öğünlerde meyve ve yoğurt gibi besinleri tercih edin.
- Haftada en az iki kez balık tüketin; omega-3 bağışıklığı destekler.
- Şekerli ve işlenmiş gıdaları sınırlayın; bunlar inflamasyonu artırabilir.
- D vitamini düzeyinizi kontrol ettirin; eksiklik varsa doktorunuza danışın.
Bağışıklık Sadece Beslenmeyle Sınırlı Değil
Diyetisyen Çelik, beslenmenin yanı sıra düzenli uyku, fiziksel aktivite ve stres yönetiminin de bağışıklık üzerinde etkili olduğunu belirtti. “Günde 7-8 saat kaliteli uyku, haftada en az 150 dakika orta şiddetli egzersiz ve stresten uzak durmak vücut direncini artırır” dedi. Sigara ve aşırı alkol tüketiminin bağışıklık sistemini zayıflattığını da sözlerine ekledi.
Mevsimsel Hastalıklara Karşı Genel Değerlendirme
Kış aylarında grip ve soğuk algınlığı vakalarında artış yaşanması, beslenme alışkanlıklarının gözden geçirilmesi için bir fırsat olarak görülüyor. Uzmanlar, özellikle kronik hastalığı olanlar, yaşlılar ve çocukların beslenmelerine daha fazla özen göstermesi gerektiğini hatırlatıyor. Diyetisyen Merve Çelik’in vurguladığı gibi, tek bir “mucize besin” yerine çeşitli ve dengeli bir beslenme düzeni, kışa sağlıklı girmenin temelini oluşturuyor. Beslenme önerilerinin kişiye özel olduğunu unutmamak ve gerektiğinde bir uzmana danışmak ise en doğru adım olarak öne çıkıyor.