Sinop'ta Karadeniz kıyılarından toplanan yosunların işlenerek gübreye dönüştürülmesiyle başlatılan projede ilk hasat gerçekleştirildi. Deniz yosunlarından elde edilen organik gübreyle yetiştirilen çilek fideleri, beklenen verimin üzerinde ürün verdi. Proje, hem atık yosunların çevreye verdiği zararı azaltmayı hem de yerel çiftçilere sürdürülebilir bir gübre kaynağı sunmayı hedefliyor.
Yosunlardan gübre üretimi nasıl yapıldı?
Karadeniz kıyılarında yaz aylarında aşırı çoğalan yosunlar, kıyı şeridinde kötü koku ve görüntü kirliliğine neden oluyordu. Sinop Belediyesi ve Ondokuz Mayıs Üniversitesi işbirliğiyle başlatılan projede, toplanan yosunlar özel tesislerde kurutulup öğütülerek organik gübre haline getirildi. Elde edilen gübre, laboratuvar testlerinden geçirilerek bitki besin değeri yüksek, doğal bir gübre olarak onaylandı.
İlk hasat ve çiftçilerin yorumları
Proje kapsamında belirlenen deneme arazisinde ekimi yapılan çilek fideleri ilk meyvelerini verdi. Hasada katılan çiftçi Ahmet Yılmaz, "Yosun gübresi kullandığımız çileklerin tadı ve aroması çok daha yoğun oldu. Kimyasal gübreye göre hem daha sağlıklı hem de toprağa zarar vermiyor. Maliyeti de düşük olursa tüm çiftçilerin bu yönteme geçmesini isteriz" dedi. Sinop Ziraat Odası Başkanı Mehmet Öztürk ise projenin yaygınlaşması halinde Karadeniz'deki yosun sorununun çözüleceğini ve çiftçilerin ucuz, doğal gübreye erişebileceğini belirtti.
Projenin çevresel etkileri
Karadeniz kıyılarında özellikle sıcak aylarda aşırı çoğalan yosunlar, deniz ekosisteminde oksijen azalmasına ve kıyı turizmini olumsuz etkiliyor. Bu yosunların toplanarak gübreye dönüştürülmesi, atık yönetimi açısından da önemli bir adım. Proje koordinatörü Prof. Dr. Ali Kaya, "Yosunlar denizde çürürken metan gazı salınımına neden oluyor. Bunları toplayıp gübre yaparak karbon ayak izini azaltıyoruz. Aynı zamanda çiftçilere kimyasal gübreye alternatif sunuyoruz" diye konuştu.
Sürdürülebilir tarım potansiyeli
Sinop'taki bu pilot uygulama, Türkiye genelinde yosun tabanlı gübre üretiminin önünü açabilir. Yosunların yüksek miktarda azot, fosfor ve potasyum içermesi, organik tarımda tercih edilme sebebi. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın da destek verdiği projede, önümüzdeki yıl daha geniş alanlarda denemelerin yapılması planlanıyor.
Karadeniz'in doğal zenginliğini berekete dönüştüren bu girişim, sürdürülebilir tarım uygulamalarına örnek teşkil ediyor. Atık sorununu çözüp yerel ekonomiye katkı sağlayan projenin, diğer kıyı kentlerine de ilham vermesi bekleniyor.
