Kamu kurum ve kuruluşları bünyesinde hizmet veren kreş ve gündüz bakımevlerine ilişkin yeni yönetmelik, Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenleme ile kreşlerin açılış, izin ve faaliyet süreçleri yeniden tanımlanırken, çocukların güvenliği, denetim mekanizmaları ve personel standartlarına yönelik kapsamlı değişiklikler yapıldı. Yeni yönetmelik, kamu çalışanlarının çocuklarına yönelik bakım hizmetlerinin kalitesini artırmayı hedefliyor.
Yeni düzenlemenin getirdiği temel yenilikler
Yönetmelikle birlikte kreşlerin açılış koşulları netleştirildi. Artık kamu kurumları, kreş açmak için belirli kapasite ve fiziki şartları sağlamak zorunda. Her bir çocuk için en az 2,5 metrekare oyun ve etkinlik alanı bulunması gerekiyor. Ayrıca, bahçe veya açık hava alanı olmayan kurumlar, en yakın park veya yeşil alanla protokol yapacak. Personel standartları da güncellendi; her 8 çocuğa bir eğitimci, her 20 çocuğa bir yardımcı personel düşecek şekilde düzenleme yapıldı. Çalışanların en az ön lisans mezunu olması şartı aranacak. Güvenlik önlemleri kapsamında, kreş girişlerine parmak izi veya yüz tanıma sistemi zorunlu hale getirildi. Ayrıca, acil durum tatbikatlarının yılda en az iki kez yapılması gerekiyor.
Denetim mekanizması ve izin süreçleri
Yeni yönetmelikle denetim süreçleri sıkılaştırıldı. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, kreşleri yılda en az bir kez denetleyecek. Denetimlerde çocuk gelişimi, hijyen, yangın güvenliği ve beslenme programları kontrol edilecek. Ayrıca, izin süreçleri yeniden düzenlendi; kreş açmak isteyen kamu kurumları, başvuru sonrası 30 gün içinde sonuç alacak. Faaliyet izni, 5 yıl süreyle geçerli olacak, ardından yenileme gerekecek. Yönetmelik ayrıca, şikayet ve ihbar mekanizmasını da güçlendirdi. Vatandaşlar, kreşlerle ilgili her türlü olumsuz durumu Bakanlık tarafından kurulan online platforma bildirebilecek. Bu sayede daha hızlı müdahale edilmesi hedefleniyor. Uzmanlar, düzenlemenin özellikle denetim boşluğunu doldurması açısından önemli olduğunu belirtiyor.
Arka plan ve bağlam
Son yıllarda kamu kreşlerinde yaşanan bazı olumsuz olaylar, denetim ve standart eksikliğini gündeme getirmişti. 2023 yılında bir kamu kurumunda meydana gelen besin zehirlenmesi vakası, tartışmaları alevlendirmişti. Yeni yönetmelik, bu tür olayların önüne geçmeyi amaçlıyor. Ayrıca, kadın istihdamını artırma hedefi doğrultusunda, kamu kreşlerinin yaygınlaştırılması planlanıyor. Şu anda Türkiye genelinde 150'ye yakın kamu kreşi bulunuyor. Yeni düzenleme ile bu sayının önümüzdeki iki yılda 300'e çıkarılması hedefleniyor. Uygulamanın başarılı olması halinde özel sektör kreşleri için de benzer standartların getirilmesi gündeme gelebilir.
