İtalya ile Yunanistan arasında, İtalyan donanmasında halen görev yapan iki FREMM tipi fırkateynin Yunan donanmasına devredilmesine ilişkin uygulama anlaşması Roma'da imzalandı. Törende Carlo Bergamini ve Virginio Fasan adlı savaş gemilerinin Yunanistan'a devredileceği açıklandı. Anlaşma, iki ülke arasında savunma iş birliğini güçlendirmeyi ve Yunanistan'ın deniz yeteneklerini hızla artırmayı hedefliyor.
Anlaşmanın detayları ve teslimat takvimi
Roma'daki Savunma Bakanlığı binasında gerçekleşen törende, İtalya Savunma Bakanlığı yetkilileri ile Yunan mevkidaşları bir araya geldi. İmzalanan uygulama anlaşması, iki FREMM fırkateyninin Yunan donanmasına transfer sürecini resmen başlattı. Carlo Bergamini (F590) ve Virginio Fasan (F591) adlı gemiler, İtalyan donanmasının en modern savaş platformları arasında yer alıyor. Her iki gemi de 6.700 ton deplasmana sahip, 144 metre uzunluğunda ve 19,7 metre genişliğinde. Azami hızları 27 knot olan fırkateynler, 6.000 deniz mili menzile ulaşabiliyor.
FREMM (Fregata Europea Multi-Missione) sınıfı, çok amaçlı bir savaş gemisi olarak tasarlandı. Denizaltı savunma harbi, su üstü savaşı ve karaya saldırı görevlerini yerine getirebiliyor. Gemilerde EMPAR çok fonksiyonlu radar, Aster 15 ve Aster 30 hava savunma füzeleri, Teseo MK2/A gemisavar füzeleri ve MU90 torpido lançerleri bulunuyor. Ayrıca 76 mm ve 127 mm top sistemleri ile donatıldılar. Yunanistan, bu gemileri Ege ve Doğu Akdeniz'deki deniz yetki alanlarında kullanmayı planlıyor.
Modernizasyon ve stratejik ortaklık
Yunanistan, son yıllarda savunma harcamalarını artırarak donanmasını güçlendirme yolunda önemli adımlar atıyor. 2021 yılında Fransa'dan Belharra sınıfı fırkateynler sipariş eden Atina yönetimi, aynı zamanda ABD'den de çeşitli savaş platformları tedarik etme sürecinde. İtalya ile varılan bu anlaşma, mevcut gemi açığını kapatmak ve doğu Akdeniz'deki dengeleri gözetmek açısından kritik görülüyor. Yunan donanması halihazırda Hydra sınıfı fırkateynler gibi eski platformları modernize etmeye çalışıyor; ancak FREMM'lerin gelişi, bölgesel hava savunma ve denizaltı savunma kabiliyetlerine anında katkı sağlayacak.
İtalya açısından ise bu transfer, yeni inşa edilen fırkateynlerin envantere girmesiyle birlikte eski platformların elden çıkarılması stratejisinin bir parçası. İtalyan donanması, FREMM sınıfının yanı sıra yeni nesil DDX muhripleri ve PPX devriye gemilerini de programına aldı. Böylece hem ekonomik bir çıkış yolu bulunuyor hem de müttefiklik ilişkileri pekiştiriliyor. Anlaşmanın toplam değeri açıklanmadı; ancak benzer transferlerde gemilerin modernizasyonu, eğitim ve lojistik destek paketlerinin de dahil edildiği biliniyor.
Bölgesel yansımalar ve uzman görüşleri
Doğu Akdeniz'de enerji kaynakları etrafındaki rekabet, deniz kuvvetleri arasındaki dengeyi daha da önemli hale getiriyor. Türkiye ile Yunanistan arasındaki kıta sahanlığı ve karasuları anlaşmazlıkları sürerken, Atina'nın yeni fırkateynleri hizmete alması deniz gücü projeksiyonunu artıracak. Uzmanlar, FREMM'lerin gelişmiş radar ve füze sistemleriyle Ege'deki hava savunma şemsiyesini güçlendireceğini, ayrıca NATO'nun güneydoğu kanadında daha etkin görev yapabileceğini belirtiyor. Ancak transfer sürecinin ne kadar hızlı tamamlanacağı, mürettebat eğitimi ve bakım altyapısının uyumlaştırılması gibi faktörlere bağlı.
İtalya-Yunanistan savunma iş birliği, sadece gemi satışıyla sınırlı değil. İki ülke, ortak tatbikatlar, eğitim programları ve savunma sanayii projelerinde de iş birliğini derinleştirme arayışında. Bu anlaşma, Avrupa Birliği içindeki savunma entegrasyonu çabalarına da örnek teşkil ediyor. Fransa'nın da benzer şekilde Yunanistan'a Belharra fırkateynleri satması, Avrupa içi savunma ticaretinin arttığını gösteriyor. Önümüzdeki dönemde Yunanistan'ın, devraldığı gemileri ne kadar etkin kullanacağı ve bölgesel güvenlik mimarisine etkisi yakından izlenecek.
