Avrupa genelinde haziran ayında yaşanan rekor sıcak hava dalgası, İsviçre Alpleri'ndeki buzullarda benzeri görülmemiş bir erimeye yol açıyor. İsviçre Buzul İzleme Ağı (GLAMOS) Direktörü Matthias Huss, mevcut erime hızının her 6 saniyede bir olimpik yüzme havuzunu dolduracak miktarda su kaybına denk geldiğini açıkladı. Bugünden itibaren eylül sonuna kadar geçen her gün, on yıllar önce oluşmuş buzulların sonsuza dek yok olmasına neden oluyor.
Rekor sıcaklıklar ve erime hızı
İsviçre'de haziran ayı, ölçümlerin başladığı 1864'ten bu yana en sıcak haziran olarak kayıtlara geçti. Ortalama sıcaklıklar mevsim normallerinin 3-4 derece üzerinde seyrederken, özellikle 2500 metre üzerindeki yüksek rakımlı buzullarda erime kritik seviyelere ulaştı. GLAMOS verilerine göre, Haziran ortasından itibaren günlük erime miktarı 1.5 metre kalınlığa ulaştı. Bu, normalin 5 katından fazla. Geçen yıl aynı dönemde günlük erime miktarı 20-30 cm civarındaydı. Huss, "Bu yılki erime hızı, son 60 yılın en yüksek seviyesi. Adeta bir dönüm noktasındayız" dedi.
Buzulların önemi ve etkileri
İsviçre Alpleri'nde yaklaşık 1.800 buzul bulunuyor ve bunlar Avrupa'nın en büyük tatlı su rezervlerinden birini oluşturuyor. Buzullar sadece İsviçre'nin değil, komşu ülkelerin de su ihtiyacını karşılıyor. Erimenin hızlanması kısa vadede nehir taşkınlarına, uzun vadede ise su kıtlığına yol açabilir. İsviçre Ulusal Bilim Vakfı'nın yaptığı bir araştırma, 2000-2020 yılları arasında İsviçre buzullarının hacminin %20'sini kaybettiğini ortaya koydu. Eğer emisyonlar azaltılmazsa, 2100 yılına kadar buzulların %80'inden fazlasının yok olacağı tahmin ediliyor.
Küresel ısınmanın etkisi
Bilim insanları, bu yılki aşırı erimenin arkasında küresel ısınmanın yanı sıra, kış aylarında yetersiz kar yağışının da etkili olduğunu belirtiyor. Kar örtüsü, buzulları güneş ışınlarından koruyan bir kalkan görevi görüyor. Ancak bu kış İsviçre'de kar yağışı ortalamanın çok altında kaldı. Dünya Meteoroloji Örgütü yetkililerinden Petteri Taalas, "Buzullar, iklim değişikliğinin en hassas göstergelerinden biridir. Onların erimesi, alınacak önlemler için bir alarm zilidir" ifadelerini kullandı.
Geleceğe dair endişeler
İsviçre hükümeti, buzulların erimesinin turizm ve enerji sektörüne etkilerini değerlendiriyor. Özellikle hidroelektrik santralleri, buzul sularına bağımlı. Uzmanlar, mevcut erime hızının devam etmesi halinde birçok kayak merkezinin de kar ve buz yetersizliği nedeniyle kapanabileceği uyarısında bulunuyor. Matthias Huss, "Artık geri dönüşü olmayan bir noktaya doğru ilerliyoruz. Buzulları kurtarmak için emisyonları derhal azaltmalıyız. Aksi halde çocuklarımız Alpler'deki buzulları sadece fotoğraflarda görecek" dedi. İklim bilimcileri, 2023 yazının Avrupa'da buzul erimesi açısından rekor kırması beklendiğini ve bu durumun tüm kıta için bir uyarı niteliği taşıdığını vurguluyor.
