İstanbul'a su sağlayan barajlardaki doluluk oranı, son günlerde etkili olan yağışların da etkisiyle yüzde 39'a kadar çıktı. İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi (İSKİ) verilerine göre, 10 Şubat 2025 itibarıyla barajlardaki su seviyesi bir önceki haftaya göre yaklaşık 3 puan artış gösterdi. Bu artış, kurak geçen yaz aylarının ardından su kaynakları için umut verici bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Ancak uzmanlar, doluluk oranının hala geçmiş yılların ortalamasının altında olduğunu belirterek vatandaşları su tasarrufu konusunda uyarıyor.
Yağışlar Barajlara Yansıdı
İstanbul'da etkili olan sağanak yağışlar, baraj havzalarında da etkili oldu. Özellikle Melen ve Yeşilçay havzalarında yağışların yoğunlaşması, barajlardaki su seviyesinin yükselmesinde önemli rol oynadı. İSKİ'nin resmi internet sitesinde yer alan verilere göre, 10 Şubat 2025 tarihinde barajlardaki doluluk oranı yüzde 39,12 olarak ölçüldü. Bu oran, 3 Şubat 2025'te yüzde 36,45 seviyesindeydi. Böylece bir haftada yaklaşık yüzde 2,67'lik bir artış yaşandı.
Öte yandan, İstanbul'un su ihtiyacını karşılayan barajlar arasında en yüksek doluluk oranına sahip olanlar sırasıyla; Ömerli, Darlık ve Elmalı barajları oldu. Ömerli Barajı'nda doluluk yüzde 55 seviyesine çıkarken, Darlık Barajı'nda bu oran yüzde 48 olarak kaydedildi. En düşük doluluk oranı ise yüzde 20 ile Büyükçekmece Barajı'nda görüldü.
Su Tüketimi ve Tasarruf Çağrısı
İstanbul'un günlük su tüketimi ortalama 2,8 milyon metreküp civarında. Barajlardaki mevcut su miktarı ise yaklaşık 340 milyon metreküp olarak hesaplanıyor. Uzmanlar, bu rezervin önümüzdeki aylarda yağışların devam etmesi durumunda daha da artabileceğini, ancak yine de tasarrufun ihmal edilmemesi gerektiğini vurguluyor.
İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) Meteoroloji Mühendisliği Bölümü'nden Dr. Öğretim Üyesi Ahmet Kaya, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Son yağışlar barajlara olumlu yansıdı ancak uzun vadeli su güvenliği için hala riskler var. Önümüzdeki bahar aylarında yağışların azalması durumunda doluluk oranı yeniden düşebilir. Bu nedenle su tasarrufu alışkanlık haline getirilmeli" dedi.
İSKİ yetkilileri de vatandaşlara su tasarrufu çağrısında bulunarak, basit önlemlerle su tüketiminin azaltılabileceğini hatırlattı. Bu önlemler arasında; muslukların gereksiz yere açık bırakılmaması, duş süresinin kısaltılması, su kaçaklarının önlenmesi ve bahçe sulamada damla sulama sistemlerinin kullanılması yer alıyor.
Geçmiş Yıllarla Karşılaştırma
İstanbul barajlarının doluluk oranı, geçtiğimiz yıl aynı dönemde yüzde 42 seviyelerindeydi. 2023 yılı Şubat ayında ise bu oran yüzde 45'in üzerindeydi. Dolayısıyla mevcut durum, son iki yılın ortalamasının altında bulunuyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin etkisiyle yağış rejimlerinin düzensizleştiğini ve bunun su kaynakları üzerinde baskı oluşturduğunu belirtiyor.
Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün verilerine göre, İstanbul'da Şubat ayının ilk 10 gününde metrekareye ortalama 45 kilogram yağış düştü. Bu miktar, uzun yıllar Şubat ayı ortalamasının (yaklaşık 70 kg/m²) altında. Ancak önümüzdeki günlerde yeni yağış sistemlerinin gelmesi bekleniyor. Bu da barajlardaki doluluk oranının daha da artabileceği anlamına geliyor.
Önümüzdeki Günlerde Hava Durumu
Meteoroloji tahminlerine göre, İstanbul'da önümüzdeki hafta boyunca aralıklarla sağanak yağışlı havanın etkili olması bekleniyor. Sıcaklıkların mevsim normallerinin 2-3 derece üzerinde seyretmesi öngörülüyor. Yağışların özellikle Çarşamba ve Perşembe günleri kuvvetli olacağı tahmin ediliyor. Bu yağışların baraj havzalarına önemli katkı sağlaması bekleniyor.
Öte yandan, İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Afet Koordinasyon Merkezi (AKOM), yağışlı hava nedeniyle su baskınlarına karşı vatandaşları uyardı. Özellikle dere yatakları ve alt geçitlerde dikkatli olunması gerektiği belirtildi.
Su Yönetimi ve Gelecek Planları
İstanbul'un su ihtiyacını karşılamak için çeşitli projeler hayata geçiriliyor. Bunlardan biri de Melen Barajı ve bağlantılı su temin sistemi. Melen Nehri'nden alınan su, arıtıldıktan sonra İstanbul'a ulaştırılıyor. Ayrıca, yağmur suyu hasadı ve gri su geri kazanımı gibi uygulamaların yaygınlaştırılması hedefleniyor. İSKİ, 2025 yılında su kayıp-kaçak oranını yüzde 20'nin altına düşürmeyi planlıyor.
Uzmanlar, su kaynaklarının verimli kullanılması için bireysel önlemlerin yanı sıra altyapı yatırımlarının da önemine dikkat çekiyor. Özellikle eskiyen su şebekelerinin yenilenmesi ve akıllı su yönetimi sistemlerinin devreye alınması gerektiği vurgulanıyor.
Sonuç ve Değerlendirme
İstanbul barajlarındaki doluluk oranının yüzde 39'a yükselmesi, son dönemdeki yağışların olumlu bir sonucu olarak öne çıkıyor. Ancak bu artış, su sorununun tamamen çözüldüğü anlamına gelmiyor. İklim değişikliği, hızlı nüfus artışı ve kentleşme baskısı, su kaynakları üzerindeki riskleri sürdürüyor. Bu nedenle hem bireysel hem de kurumsal düzeyde su tasarrufu ve verimlilik çalışmalarının kararlılıkla sürdürülmesi gerekiyor. İstanbul'un su geleceği, bugünden alınacak önlemlere bağlı.
