İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, Türkiye aleyhine yürüttüğü diplomatik söylemde yeniden Ermeni soykırımı iddialarını öne sürdü. Saar, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Türkiye’nin Gazze politikasını eleştirirken, 1915 olaylarına atıfta bulunarak “Ermeni soykırımını tanımanın zamanı geldi” ifadelerini kullandı. Bu çıkış, İsrail’in son dönemde Türkiye’ye yönelik düşmanca adımlarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Ankara ise açıklamaya sert tepki göstererek, “Soykırımcı İsrail’in bu yüzsüzce girişimi tarihi çarpıtmaktan ibarettir” yanıtını verdi.
İsrail’in Türkiye’ye karşı kullandığı Ermeni kartı
İsrailli yetkililer, özellikle 2023 sonrası dönemde Türkiye’nin Filistin politikasına yönelik eleştirilerini yoğunlaştırırken, zaman zaman Ermeni meselesini de gündeme taşıyor. Gideon Saar’ın bu son açıklaması, Tel Aviv yönetiminin Ankara’yı uluslararası kamuoyunda sıkıştırma stratejisinin bir yansıması olarak yorumlanıyor. Uzmanlara göre İsrail, Ermeni lobisinin etkili olduğu ülkelerde Türkiye’yi zor durumda bırakmayı hedefliyor. Ancak bu adım, iki ülke arasında zaten gerilimli olan ilişkileri daha da germe riski taşıyor.
Türkiye, 1915 olaylarına ilişkin Ermeni iddialarını reddederken, konunun siyasi amaçlarla kullanılmasına karşı çıkıyor. Dışişleri Bakanlığı’ndan yapılan yazılı açıklamada, “Tarihsel gerçekleri çarpıtan bu tür girişimler, bölgede barış ve istikrar arayışlarına zarar vermekten başka bir işe yaramaz” denildi. Açıklamada ayrıca, İsrail’in Filistin topraklarında işlediği suçlara dikkat çekilerek, “Soykırımla yüzleşmesi gereken ilk ülke İsrail’dir” ifadesi kullanıldı.
Arka plan ve beklentiler
İsrail ile Türkiye arasındaki diplomatik gerilim, Gazze savaşının ardından tırmanışa geçmişti. Ankara, İsrail’e yönelik ticari kısıtlamalar uygulamış ve Tel Aviv’i soykırımla suçlamıştı. Buna karşılık İsrail, Türkiye’yi Hamas’a destek vermekle itham ediyor. Ermeni meselesi ise iki ülke arasında zaman zaman kullanılan bir araç haline geldi. 2021’de ABD’nin 1915 olaylarını soykırım olarak tanımasının ardından İsrail, benzer bir adım atmamış ancak bu kez Saar’ın açıklaması dikkat çekti.
Diplomatik kaynaklar, İsrail’in bu hamlesinin Türkiye ile normalleşme sürecine zarar verebileceğini belirtiyor. Öte yandan, Ermeni diasporasının İsrail’e yönelik baskıları da bu kararda etkili olmuş olabilir. Türkiye, konuyu Birleşmiş Milletler nezdinde de gündeme getirebileceğini sinyallerini verdi. Gelişmeler, bölgesel dengeleri yeniden şekillendirecek potansiyele sahip.