İsrail ordusunun Gazze'de sivilleri nasıl hedef aldığını belgeleyen "NAZA" (No Other Land) belgeselinin yönetmenlerinden Yuval Abraham, filmin sinemalardaki gösteriminin ardından internette ücretsiz erişime açılacağını duyurdu. Abraham, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, "Belgeselin mümkün olduğunca çok kişiye ulaşmasını istiyoruz. Bu yüzden sinema gösterimlerinin ardından ücretsiz olarak çevrimiçi erişime açma kararı aldık" dedi.
Belgeselin konusu ve önemi
NAZA, İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarında sivillerin sistematik olarak hedef alındığını belgeliyor. Film, İsrailli ve Filistinli aktivistlerin işbirliğiyle çekildi. Yönetmenler arasında Yuval Abraham'ın yanı sıra Basel Adra, Hamdan Ballal ve Rachel Szor yer alıyor. Belgesel, 2024 yılında Berlin Uluslararası Film Festivali'nde (Berlinale) prömiyer yaptı ve büyük yankı uyandırdı. Film, birçok uluslararası festivalde gösterildi ve çeşitli ödüller kazandı.
Belgesel, İsrail ordusunun Gazze'deki askeri operasyonlarında uluslararası hukuku ihlal ettiğini ve sivil kayıpların kasıtlı olduğunu iddia ediyor. Görgü tanıklarının ifadeleri, uydu görüntüleri ve İsrailli askerlerin kendi kayıtları kullanılarak hazırlanan film, İsrail'in savaş suçu işlediğine dair deliller sunuyor.
Ücretsiz erişim kararı ve tepkiler
Yuval Abraham, "Filmin sinemalarda gösterildiği süre boyunca birçok kişi bize ulaşarak filmi izlemek istediğini ancak bazı ülkelerde gösterim olmadığını söyledi. Biz de bu nedenle ücretsiz çevrimiçi erişim sağlamaya karar verdik" ifadelerini kullandı. Abraham, filmin altyazılı olarak birçok dilde erişilebilir olacağını belirtti.
Belgeselin ücretsiz erişime açılması kararı, İsrail yanlısı gruplar tarafından eleştirilirken, Filistin haklarını savunan uluslararası kuruluşlar tarafından memnuniyetle karşılandı. İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch) sözcüsü, "Bu belgesel, Gazze'de yaşananların görsel kanıtıdır. Ücretsiz erişim, gerçeklerin daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlayacak" dedi.
İsrail'in Gazze saldırıları ve uluslararası tepkiler
İsrail, 7 Ekim 2023'ten bu yana Gazze'ye yönelik saldırılarını sürdürüyor. Filistin Sağlık Bakanlığı'na göre, saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısı 30 binin üzerinde ve bunların çoğu kadın ve çocuk. Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM) Başsavcısı, İsrail yetkilileri hakkında savaş suçu soruşturması başlatıldığını duyurdu. Birçok ülke İsrail'i soykırımla suçluyor. Güney Afrika, 2023 sonunda Uluslararası Adalet Divanı'nda (UAD) İsrail'e karşı soykırım davası açtı. Dava halen devam ediyor.
Türkiye de İsrail'in Gazze'deki eylemlerini soykırım olarak nitelendiriyor ve uluslararası platformlarda İsrail'e baskı yapılması çağrısında bulunuyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, birçok kez İsrail'i eleştirerek, "Gazze'de bir soykırım yaşanıyor" demişti. Türkiye, UAD'deki davaya müdahil olma başvurusunda bulundu.
NAZA belgeselinin gösterim süreci
NAZA, ilk olarak Şubat 2024'te Berlinale'de gösterildi ve festivalde "En İyi Belgesel" dalında ödül kazandı. Ancak festival yönetimi, filmin gösterimi sırasında İsrail yanlısı protestolar nedeniyle ödül töreninde yaşanan tartışmalar sonrası belgesele olan desteğini geri çektiği yönünde eleştiriler aldı. Film daha sonra birçok ülkede sinemalarda gösterime girdi. Türkiye'de de bazı festivallerde izleyiciyle buluştu. Ancak geniş dağıtım imkanı bulamadı.
Yönetmenler, filmin bağımsız olarak çekildiğini ve büyük bir bütçesi olmadığını belirterek, ücretsiz erişimle daha fazla insana ulaşmayı hedeflediklerini söyledi. Abraham, "Bu filmi herkesin izlemesi gerekiyor. Çünkü Gazze'de yaşananlar sadece Filistinlilerin değil, tüm insanlığın sorunu" dedi.
Belgeselin geleceği ve etkisi
NAZA'nın ücretsiz erişime açılması, belgeselin daha geniş kitlelere ulaşmasını sağlayacak. Film, özellikle sosyal medyada ve bağımsız haber platformlarında paylaşılacak. İsrail yanlısı lobilerin filmi engellemeye çalışabileceği ancak internetin sınırsız doğası nedeniyle bunun zor olduğu belirtiliyor. Belgeselin, uluslararası kamuoyunda İsrail'e yönelik baskıyı artırması bekleniyor.
Öte yandan, İsrail hükümeti belgeseli "terör propagandası" olarak nitelendiriyor ve yönetmenleri eleştiriyor. İsrail Kültür Bakanı, belgeselin "İsrail karşıtı bir kampanya aracı" olduğunu iddia etti. Ancak yönetmenler bu suçlamaları reddederek, filmde sadece gerçekleri belgelediklerini söylüyor.
NAZA'nın ücretsiz erişime açılması, sinema dünyasında da tartışma yaratabilir. Bazı dağıtımcılar, bu kararın sinema salonlarının gelirlerini olumsuz etkileyebileceğini savunuyor. Ancak yönetmenler, sanatın ticari kaygılardan bağımsız olarak herkese ulaşması gerektiğini vurguluyor.
Sonuç olarak, İsrail'in Gazze'de işlediği suçları belgeleyen NAZA belgeseli, ücretsiz çevrimiçi erişimle daha milyonlarca kişiye ulaşacak. Bu hamle, hem belgeselin mesajının yayılması hem de uluslararası kamuoyunun harekete geçmesi açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. Belgeselin, önümüzdeki dönemde uluslararası hukuk ve insan hakları tartışmalarında önemli bir referans olması bekleniyor.
