İsrail'de, Gazze'den alıkonulan Filistinli bir esire Sde Teiman askeri üssünde tecavüz edildiğini ortaya çıkaran eski Askeri Başsavcı Yifat Tomer-Yerushalmi, Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir tarafından ordudan ihraç edildi. Skandal, İsrail ordusu içindeki hesap verebilirlik ve insan hakları ihlallerine yönelik tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Tecavüz iddiası ve soruşturma süreci
Sde Teiman askeri üssünde, Gazze'den getirilen Filistinli bir esire cinsel saldırıda bulunulduğu iddiası, İsrail Askeri Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma sonucunda ortaya çıktı. Dönemin Askeri Başsavcısı Yifat Tomer-Yerushalmi, olayı detaylı bir şekilde raporlayarak kamuoyuna duyurdu. Raporda, esirin tecavüze uğradığı ve askeri personelin olaya karıştığı belirtildi. Tomer-Yerushalmi, bu raporu yayımlamasının ardından ordudaki üst düzey yetkililer tarafından hedef alındı.
Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, Tomer-Yerushalmi'yi ordudan ihraç ederek, soruşturmanın bağımsızlığına ve ordunun itibarına zarar verdiği gerekçesiyle eleştirildi. İsrail insan hakları örgütleri, bu kararın, ordudaki suistimallerin üstünün kapatılmasına yönelik bir girişim olduğunu savunuyor.
Ordu içi tartışmalar ve uluslararası tepkiler
İhraç kararı, İsrail ordusunda derin bir krize yol açtı. Bazı askeri yetkililer, Tomer-Yerushalmi'nin eylemlerinin ordunun disiplinini zedelediğini savunurken, diğerleri ise savcının cesurca hareket ettiğini ve benzer olayların ortaya çıkmasının önünü açtığını belirtiyor. Uluslararası toplum da konuya tepki gösterdi. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi, İsrail'i olayı bağımsız bir şekilde soruşturmaya ve sorumluları yargı önüne çıkarmaya çağırdı. Avrupa Birliği de benzer bir açıklama yaparak, insan hakları ihlallerinin kabul edilemez olduğunu vurguladı.
Sde Teiman üssü, daha önce de benzer insan hakları ihlali iddialarıyla gündeme gelmişti. 2023 yılında, üste alıkonulan Filistinlilerin kötü muameleye maruz kaldığına dair raporlar yayımlanmıştı. Bu son olay, İsrail ordusunun işgal altındaki topraklarda yürüttüğü operasyonlardaki yasal çerçevenin sorgulanmasına neden oluyor.
İsrail hukuk sistemi içinde, askeri savcıların bağımsızlığı tartışma konusu olmaya devam ediyor. Tomer-Yerushalmi'nin ihracı, bu bağımsızlığın sembolik bir kaybı olarak değerlendiriliyor. Olayın, İsrail'in uluslararası alandaki imajına zarar vermesi ve insan hakları ihlallerini meşrulaştıran bir adım olarak görülmesi muhtemel.
