İsrail'de muhalefet partileri, ABD ile İran arasında varılan nükleer mutabakatın ardından Başbakan Binyamin Netanyahu'yu sert sözlerle eleştirdi. Muhalif siyasetçiler, Netanyahu'yu 'hasta ve güçsüz' olarak tanımlarken, mevcut hükümetin ulusal güvenliği koruyamadığını iddia etti. Başta Yesh Atid lideri Yair Lapid ve Ulusal Birlik partisinden Benny Gantz olmak üzere birçok isim, başbakanın diplomaside zafiyet gösterdiğini savundu.
Muhalefetten Netanyahu'ya suçlama
Muhalefet liderleri yaptıkları açıklamalarda, ABD ile İran arasında varılan anlaşmanın İsrail'in güvenliğini tehlikeye attığını belirtti. Yair Lapid, 'Netanyahu yıllardır İran'a karşı sert söylemler kullanıyor ancak sahada bir adım atamıyor. Şimdi de bu anlaşmayla İran'ın nükleer programına meşruiyet kazandırılıyor' dedi. Benny Gantz ise, 'Netanyahu hasta bir lider, güçsüz bir hükümetin başında oturuyor. İsrail'in caydırıcılığına zarar veriyor' ifadelerini kullandı.
Muhalefet milletvekilleri, Netanyahu'nun mutabakat sürecinde ABD yönetimiyle etkin bir müzakere yürütemediğini savundu. Özellikle dini ve aşırı sağcı koalisyon ortaklarının baskısı altında kaldığı belirtilirken, başbakanın sağlık sorunlarının karar alma süreçlerini olumsuz etkilediği yönündeki iddialar yeniden gündeme geldi.
Siyasi kriz derinleşiyor
Netanyahu hükümeti, son aylarda yargı reformu tartışmaları, Filistin politikası ve ekonomik sorunlar nedeniyle sarsılmıştı. İran mutabakatı, bu zaten kırılgan olan siyasi tabloda yeni bir tartışma konusu yarattı. Muhalefetin 'hasta ve güçsüz' nitelemesi, başbakanın liderlik kapasitesine yönelik ilk defa bu kadar yüksek perdeden yapılan bir eleştiri değil. Netanyahu'nun geçtiğimiz yıl prostat ameliyatı geçirmesi ve geçirdiği kalp rahatsızlığı, siyasi rakipleri tarafından sıkça gündeme getiriliyor.
İsrail kamuoyunda Netanyahu'nun diplomatik başarısızlığı olarak yorumlanan bu gelişme, ülkede erken seçim tartışmalarını alevlendirdi. Muhalefet partileri, mevcut koalisyonun ülkeyi yönetme kapasitesine sahip olmadığını savunarak yeni bir seçim çağrısında bulunuyor. Ancak anketler, seçimlerin mevcut siyasi dengesizlikte yeni bir istikrarsızlık yaratabileceğini gösteriyor.
Mutabakatın İsrail'e yansımaları
ABD-İran mutabakatı, İran'ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerine sınırlama getirirken, ekonomik yaptırımların bir bölümünü kaldırmayı öngörüyor. Netanyahu hükümeti ise mutabakatı 'tarihi bir hata' olarak nitelendirerek, İran'ın nükleer silah elde etmesine izin verilemeyeceğini vurgulamıştı. Buna karşın muhalefet, Netanyahu'nun uluslararası arenada yalnızlaştığını ve ABD yönetimi üzerinde etkisini kaybettiğini ileri sürüyor.
İsrail basınında yer alan yorumlara göre, mutabakat sürecinde Netanyahu'nun sağlık sorunları ve koalisyon içi çekişmeler, hükümetin stratejik iletişim kanallarını zayıflattı. Muhalefetin 'hasta lider' söylemi, bu analize dayanarak güç kazanıyor. Ancak siyaset bilimciler, kişisel eleştirilerin beklendiği gibi Netanyahu'ya siyasi bir yara vermeyebileceğini, çünkü İsrail'de liderlik algısının genellikle güç ve sertlik üzerine kurulu olduğuna dikkat çekiyor.
İsrail'in İran mutabakatına yanıt olarak daha fazla istihbarat faaliyeti ve askeri hazırlık yapması beklenirken, muhalefetin bu eleştirilerinin hükümeti ne ölçüde zorlayacağı önümüzdeki günlerde netlik kazanacak.
