İsrail yönetimi, Lübnan'ın güneyinde yer alan iki pilot bölgeden ordusunu çekme kararını, Beyrut ile ortak bir denetim mekanizması üzerinde anlaşmaya varılana kadar erteledi. İsrail Savunma Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, çekilmenin teknik ve lojistik nedenlerden ötürü ertelendiği belirtilirken, asıl gerekçenin Lübnan ile koordinasyon eksikliği olduğu ifade edildi. Bu gelişme, Birleşmiş Milletler ateşkes anlaşmasının uygulanması sürecinde taraflar arasında güvensizliği yeniden gözler önüne serdi.
İki Pilot Bölgede Çekilme Süreci Neden Tıkandı?
İsrail ordusu, 2006 savaşının ardından Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 1701 sayılı kararı kapsamında Lübnan'ın güneyinden kademeli olarak çekilmeyi taahhüt etmişti. Ancak bugüne dek bu taahhüt tam anlamıyla yerine getirilmedi. Son kararla birlikte, çekilmenin sadece sembolik iki noktada başlayacağı, ancak İsrail'in 'Beyrut ile ortak bir denetim mekanizması kurulana kadar' bu adımı atmayacağı açıklandı. Uzmanlar, bu durumun İsrail'in güvenlik endişeleriyle birlikte, Hizbullah'ın bölgedeki varlığına ilişkin çekincelerinden kaynaklandığını belirtiyor.
Lübnan hükümeti, İsrail'in çekilme ertelemesini 'uluslararası hukuka aykırı' olarak nitelendirirken, Birleşmiş Milletler Geçici Görev Gücü (UNIFIL) taraflara itidal çağrısında bulundu. UNIFIL sözcüsü, 'taraflar arasında doğrudan diyaloğun önemini' vurguladı. Öte yandan, İsrail ordusu, çekilme ertelemesinin askeri operasyonlar üzerinde bir etkisi olmadığını, sadece idari bir süreç olduğunu savundu.
Bölgesel Dengeler ve Gelecek Senaryoları
Lübnan'ın güneyi, 2006'dan bu yana hassas bir dengenin korunduğu alan olarak öne çıkıyor. Hizbullah'ın askeri varlığı, İsrail'in kuzey sınırında sürekli bir tehdit unsuru oluşturuyor. İsrail, çekilme sürecinde Lübnan ordusunun ve UNIFIL'in bölgede tam kontrol sağlamasını şart koşuyor. Ancak Lübnan hükümeti, Hizbullah'ın silahsızlandırılması konusunda isteksiz davranıyor. Bu anlaşmazlık, çekilmenin önündeki temel engel olarak görülüyor.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, daha önce yaptığı açıklamada, 'Kuzeyde barış istiyoruz ancak güvenlik önceliğimizden ödün vermeyeceğiz' ifadelerini kullanmıştı. Analistler, erteleme kararının bir taktik hamle olabileceğini; İsrail'in ABD ve Fransa gibi aktörlerin arabuluculuğunda daha kapsamlı bir anlaşma zemini yaratmaya çalıştığını düşünüyor. Önümüzdeki günlerde, konuyla ilgili diplomatik temasların yoğunlaşması bekleniyor.
Yaşanan bu son gelişme, İsrail-Lübnan sınırındaki tansiyonun gelecekte daha da artabileceğine işaret ediyor. Hem İsrail'in güvenlik hassasiyeti hem de Lübnan'ın egemenlik vurgusu, iki ülke arasındaki sorunu çözümsüz kılıyor. Bölgesel barış için kritik öneme sahip bu meselede, uluslararası toplumun daha aktif rol alması gerektiği değerlendiriliyor. İsrail'in attığı bu adım, Lübnan'da siyasi istikrarsızlığa yol açabilecek potansiyel bir kıvılcım olarak da yorumlanıyor.
