ABD basınında yer alan haberlere göre İsrail, İran'da rejim değişikliği amacıyla eski Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad ile gizli bir temas kurdu. Ancak bu plan, Tahran yönetiminin operasyonu erken fark etmesiyle çöktü. İsrail istihbaratının uzun süredir üzerinde çalıştığı bu gizli girişim, Orta Doğu'da yeni bir gerilim dalgasına yol açabilir.
Operasyonun detayları
Washington Post gazetesinin haberine göre İsrail'in dış istihbarat teşkilatı Mossad, 2023 yılının son aylarında Ahmedinejad'ın ekibiyle bağlantıya geçti. Görüşmelerin amacı, 2005-2013 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yapan Ahmedinejad'ı, mevcut İran yönetimine karşı bir hamle yapmaya ikna etmekti. İsrail, Ahmedinejad'ın hâlâ ülke içinde belirli bir tabana sahip olduğunu düşünüyordu. Ancak Tahran yönetimi, bu temasları kısa sürede tespit etti ve operasyonu durdurdu.
Tahran'ın tepkisi
İran Dışişleri Bakanlığı, konuyla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmazken, devlet medyası haberi 'siyonist bir komplo' olarak nitelendirdi. Ahmedinejad'ın danışmanı Mücteba Şerif, eski cumhurbaşkanının bu tür girişimlerin parçası olmayacağını belirtti. Uzmanlar, İran'da nükleer program ve uluslararası yaptırımlar konusunda derin ayrılıklar bulunduğunu, ancak dış müdahale algısının bu ayrılıkları geçici olarak perdelediğini ifade ediyor.
Bölgesel etkiler
İsrail'in bu girişimi, iki ülke arasındaki gölge savaşın yeni bir boyut kazandığını gösteriyor. Son yıllarda İran'a yönelik suikast ve sabotaj operasyonlarıyla anılan İsrail, bu kez siyasi bir kanal kullanmayı denedi. Ancak başarısızlık, Tel Aviv yönetiminin İran'daki muhalif figürlere güvenme stratejisinin risklerini ortaya koydu. Bölgedeki diğer aktörler, bu gelişmeyi dikkatle izliyor. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkeler, İran'la doğrudan çatışma riskine karşı temkinli bir tutum sergiliyor.
Gelecek senaryoları
Analistler, bu olayın ardından İsrail'in İran'a yönelik askeri seçenekleri yeniden değerlendirebileceğini belirtiyor. ABD'nin ise bu tür girişimlerden haberdar olup olmadığı bilinmiyor. Beyaz Saray, konuya ilişkin yorum yapmaktan kaçındı. İran'da yıl sonunda yapılması planlanan cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde bu tür bir sızıntı, iç siyasette yankı bulabilir. Mevcut Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi, ulusal güvenlik söylemini güçlendirerek muhalefeti bastırmak için bu fırsatı kullanabilir.
Bağımsız değerlendirme: İsrail'in Ahmedinejad hamlesi, istihbarata dayalı müdahalelerin sadece askeri değil, siyasi alanda da riskler taşıdığını gösteriyor. Bu tür operasyonlar, bölgesel istikrarsızlığı derinleştirirken, başarısızlık durumunda taraflar arasındaki güvensizliği katmerlendiriyor. İran'da rejim değişikliği beklentisi, dış müdahale olmaksızın iç dinamiklerle şekillenen bir süreç olarak kalacak gibi görünüyor.
