İsrail ordusu, ateşkes anlaşmasına ve İran'ın sert uyarılarına rağmen Lübnan'ın güneyindeki Sur ve Sayda kentlerine hava saldırıları düzenledi. Saldırılar, yerel saatle sabah erken saatlerinde gerçekleşti ve bölgede paniğe yol açtı. İsrail'in saldırılarında can kaybı yaşanmadığı bildirilirken, maddi hasar meydana geldi. Lübnan resmi ajansı NNA, İsrail savaş uçaklarının Sur kentinin doğusundaki bir bölgeyi hedef aldığını duyurdu. Sayda kentinde ise bir tarım alanına düzenlenen saldırıda ölen ya da yaralanan olmadı. İsrail ordusu saldırılara ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmadı.
Ateşkes ihlalleri tırmanıyor
İsrail ile Lübnan arasında Kasım 2023'te varılan ateşkes, zaman zaman tarafların karşılıklı ihlalleriyle sarsılıyor. Son olarak İsrail'in Sur ve Sayda'ya düzenlediği saldırılar, ateşkesin en ciddi ihlallerinden biri olarak değerlendiriliyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nasır Kenani, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, İsrail'in ateşkesi ihlal etmesi durumunda bölgesel bir savaşın kaçınılmaz olacağı uyarısında bulunmuştu. Kenani, "İran, Lübnan'ın toprak bütünlüğüne yönelik her türlü saldırıya karşı duyarsız kalmayacaktır" ifadelerini kullanmıştı.
Saldırıların perde arkası
Uzmanlar, İsrail'in ateşkese rağmen hava saldırılarına devam etmesini, Hizbullah'ın askeri gücünü zayıflatma stratejisi olarak yorumluyor. Hizbullah'ın İran tarafından desteklenmesi, İsrail'in bölgedeki faaliyetlerini daha da riskli hale getiriyor. Öte yandan, Lübnan hükümeti İsrail'in saldırılarını kınarken, Birleşmiş Milletler Lübnan Özel Koordinatörü Jeanine Hennis-Plasschaert, tarafları ateşkese uymaya çağırarak gerilimin azaltılması gerektiğini vurguladı. Plasschaert, "Bu saldırılar, ateşkesin kırılgan yapısını tehdit ediyor ve bölgesel istikrarı bozuyor" dedi.
İsrail ordusu, saldırıların ardından yaptığı yazılı açıklamada, hedef alınan noktaların "Hizbullah'a ait askeri tesisler" olduğunu öne sürdü. Ancak Lübnanlı kaynaklar, bu iddiaları yalanlayarak sivillere ait tarım alanlarının vurulduğunu belirtti. Olay yerinden gelen görüntüler, bombalanan alanlarda büyük çukurlar oluştuğunu ve çevredeki evlerin hasar gördüğünü gösteriyor.
Bölgeden gelen haberler, halkın ateşkesin sağlanmasına rağmen huzur bulamadığını ortaya koyuyor. Sur kentinde yaşayan bir görgü tanığı, "Saldırı anında herkes kaçıştı. Çocuklar korkudan ağlıyor, ateşkes sadece kâğıt üzerinde kaldı" dedi. Sayda'da ise vatandaşlar, İsrail savaş uçaklarının sesleriyle uyandıklarını ve olayın ardından bir kez daha tedirgin olduklarını ifade etti.
Bölgesel ve uluslararası tepkiler
İsrail'in saldırılarına bölge ülkeleri ve uluslararası toplumdan tepkiler gelmeye başladı. Türkiye Dışişleri Bakanlığı, yayımladığı yazılı açıklamada İsrail'i kınayarak, "Ateşkesi hiçe sayan bu saldırılar, bölgesel gerilimi tırmandırmaktan başka işe yaramaz" ifadelerini kullandı. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri de benzer açıklamalarla İsrail'e tepki gösterdi. Batılı ülkeler ise olayı "endişeyle" karşıladıklarını belirterek taraflara itidal çağrısı yaptı.
İsrail'in bu hamlesi, aynı zamanda Kasım 2023'te varılan ateşkes anlaşmasının sürdürülebilirliğini sorgulatıyor. Anlaşma kapsamında Lübnan sınırında bir tampon bölge oluşturulması ve Hizbullah'ın silahsızlandırılması öngörülüyordu. Ancak taraflar arasındaki güvensizlik, anlaşmanın uygulanmasını güçleştiriyor.
Değerlendirme
İsrail'in ateşkes ihlalleri, bölgede tansiyonu yeniden yükseltme potansiyeli taşıyor. İran'ın uyarılarına rağmen gerçekleşen bu saldırılar, taraflar arasındaki düşmanlığın kısa vadede sona ermeyeceğini gösteriyor. Uluslararası toplumun ateşkesin korunması için daha etkili adımlar atması gerekiyor. Aksi takdirde, Lübnan-İsrail sınırında yeni bir çatışma döngüsü kaçınılmaz görünüyor.
