İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye'nin F-35 savaş uçağı programına yeniden dahil edilmesini değerlendirdiği yönündeki haberlere tepki gösterdi. Saar, ABD'nin bölgedeki en güçlü müttefiki olan İsrail'in niteliksel askeri üstünlüğünün korunması gerektiğini belirterek, Türkiye'ye F-35 tedarikinin bu üstünlüğü zedeleyeceğini ifade etti.
Türkiye'nin F-35'ten Çıkarılması ve Geri Dönüş Tartışmaları
Türkiye, Rusya'dan S-400 hava savunma sistemi alması nedeniyle 2019 yılında F-35 programından çıkarılmış ve ABD tarafından yaptırımlara maruz kalmıştı. Ancak son dönemde, ABD Başkanı Trump'ın Türkiye ile ilişkileri düzeltme çabaları kapsamında Ankara'nın F-35 programına dönme ihtimali gündeme geldi. İsrail, bu gelişmeyi yakından takip ederken, Dışişleri Bakanı Saar'ın açıklamaları iki ülke arasındaki hassas dengeleri ortaya koydu.
İsrail'in Askeri Üstünlük Endişesi
İsrail, ABD ile olan stratejik ortaklığı sayesinde bölgedeki en modern askeri teçhizata sahip ülkelerden biri. F-35 savaş uçağına sahip olan tek ülke olan İsrail, bu uçağın teknolojik üstünlüğünü korumak için ABD'den sürekli güvence alıyor. Saar, yaptığı açıklamada "ABD, İsrail'in niteliksel askeri üstünlüğünü korumalıdır. Türkiye'ye F-35 satışı bu dengeyi bozabilir" dedi. İsrail'in bu tutumu, birçok uzman tarafından ABD Kongresi'nde Türkiye'ye yönelik olası bir ambargonun devam etmesi yönünde bir baskı olarak yorumlanıyor.
Bölgesel Güç Dengesi ve Olası Sonuçlar
Türkiye'nin F-35 programına dönmesi, Doğu Akdeniz ve Orta Doğu'daki güç dengelerini değiştirme potansiyeli taşıyor. Türk Hava Kuvvetleri'nin modernizasyonu ve NATO içindeki konumu göz önüne alındığında, bu adımın İsrail'in hava üstünlüğünü sorgulatabileceği belirtiliyor. Uzmanlar, ABD'nin iki müttefiki arasında denge kurmaya çalışırken İsrail'in endişelerini dikkate almak zorunda olduğunu vurguluyor. Ayrıca, Türkiye'nin S-400 sistemlerini elden çıkarmaması halinde ABD yasaları gereği F-35 transferinin mümkün olmayabileceği de hatırlatılıyor.
Değerlendirme
İsrail'in bu çıkışı, ABD'nin Türkiye'ye yönelik politikasında önemli bir fren mekanizması oluşturabilir. ABD Kongresi'nde Türkiye karşıtı güçlü bir lobi bulunurken, İsrail'in bu tavrı Trump yönetiminin manevra alanını daraltabilir. Ancak Türkiye'nin NATO içindeki stratejik önemi ve son dönemde ABD ile artan diyalog çabaları, F-35 konusunun tamamen rafa kalkmayacağını gösteriyor. Önümüzdeki süreçte bu gerilimin nasıl yönetileceği, hem bölgesel güvenlik hem de transatlantik ilişkiler açısından yakından izlenmeli.
