İngiltere'de yerel seçimlerde ağır yenilgi alan Başbakan Keir Starmer, şimdi de kendi partisi İşçi Partisi içinde liderlik koltuğunu koruma savaşı veriyor. Parti içinde Starmer'e karşı en güçlü alternatif olarak görülen Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham'ın yakın zamanda yapılan ara seçimde parlamentoya girmesi, partideki muhalif kanadı harekete geçirdi. Kabine üyelerinden bile 'bırak' mesajları gelirken, kriz partinin geleceğini belirsizliğe sürüklüyor.
Starmer'in zorlu sınavı
Keir Starmer, 2020'de Jeremy Corbyn'in yerine geçerek İşçi Partisi'ni toparlama misyonu üstlenmişti. Ancak geçen hafta açıklanan yerel seçim sonuçları, partinin özellikle kırsal bölgelerde Muhafazakar Parti ve Liberal Demokratlar karşısında ciddi oy kaybına uğradığını gösterdi. Starmer'ın Brexit ve sosyal politikalardaki uzlaşmacı tavrı, partinin geleneksel sol tabanını hayal kırıklığına uğrattı. Seçim yenilgisinin ardından yayımlanan bir anket, İşçi Partisi'nin oylarının yüzde 28'e gerilediğini ortaya koydu. Bu durum, parti içinde Starmer'in liderliğine yönelik sorgulamaları beraberinde getirdi.
Andy Burnham faktörü
Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham, son dönemde popülaritesini istikrarlı bir şekilde artırdı. Pandemi yönetimi ve toplu taşıma politikalarıyla öne çıkan Burnham, ara seçimde ezici bir zafer kazanarak Avam Kamarası'na döndü. Burnham'ın Westminster'a dönüşü, parti içinde Starmer'e karşı bir 'alternatif lider' olarak konumlanmasına zemin hazırladı. Parti kaynaklarına göre, bazı milletvekilleri Burnham'ın parti liderliği için daha güçlü bir aday olduğunu düşünüyor. Starmer ekibi ise Burnham'ın liderlik için acele etmemesi gerektiğini savunuyor.
Kabine içinden istifa çağrıları
Kriz, kabine içinde de yankı buldu. İşçi Partisi'nin önde gelen isimlerinden bir kabine üyesinin, özel bir toplantıda Starmer'e 'bırak' dediği iddia edildi. Aynı toplantıda bazı bakanlar, partinin seçim stratejisinin gözden geçirilmesi gerektiğini söyledi. Starmer'in en yakın müttefikleri bile, partinin toparlanması için liderin tavrını değiştirmesi gerektiğini ifade etti. Özellikle sağlık ve eğitim politikalarındaki hayal kırıklığı, seçmen nezdinde partiye olan güveni sarstı.
Burnham'dan ilk açıklama
Andy Burnham, seçim zaferinin ardından yaptığı konuşmada, 'Partimizin birleşmesi ve halkın güvenini yeniden kazanması için çalışmalıyız' dedi. Liderlik yarışına ilişkin doğrudan bir açıklama yapmaktan kaçınan Burnham, 'Şimdi odaklanmamız gereken konu, insanların sorunlarını çözmek. Parti içi tartışmalar dikkat dağıtıcı olabilir' ifadelerini kullandı. Ancak siyasi analistler, Burnham'ın bu sözlerinin liderlik için zemin yoklamak anlamına gelebileceğini belirtiyor.
Muhafazakarlar durumu nasıl okuyor?
Muhafazakar Parti cephesi, İşçi Partisi'ndeki bu krizi kendi lehine kullanmaya hazırlanıyor. Başbakan Rishi Sunak'ın danışmanları, İşçi Partisi'nin dağınık görüntüsünün seçmen nezdinde Muhafazakarları daha güvenilir kıldığını düşünüyor. Ancak uzmanlar, Starmer'in istifasının partiyi daha da derin bir krize sürükleyebileceği uyarısında bulunuyor. Parti içi anketler, üyelerin yarısından fazlasının lider değişikliğine sıcak baktığını gösteriyor.
Bağımsız değerlendirme
İşçi Partisi'nin içinde bulunduğu bu çalkantılı süreç, Britanya'da merkez solun geleceğine dair önemli soruları gündeme getiriyor. Starmer'ın merkezci politikaları, partinin ana akım seçmene ulaşmasını sağlasa da geleneksel sol tabanı ihmal etti. Andy Burnham'ın yükselişi, partinin daha sosyal demokrat bir çizgiye kayma isteğini yansıtıyor. Ancak liderlik değişikliği, partiyi seçime taşıyacak bir isim bulunana kadar istikrarsızlığı derinleştirebilir. Bu kriz, İşçi Partisi'nin yeniden yapılanma sürecinde mi, yoksa dağılma eşiğinde mi olduğunu gösterecek.
