İran Dışişleri Bakanlığı, ABD ordusunun Sirik bölgesi ve Keşm Adası'ndaki radar ile sahil gözetleme tesislerine düzenlediği saldırıyı kınadı. Saldırının ateşkesin açık bir ihlali olduğu vurgulanan açıklamada, olası gerilim ve tırmanmaların tüm sorumluluğunun ABD yönetimine ait olduğu bildirildi. Bakanlık, uluslararası toplumu ABD'nin saldırgan tutumuna karşı harekete geçmeye çağırdı.
Saldırının Detayları ve İran'ın Tepkisi
ABD ordusu, 28 Ekim 2023 tarihinde İran'ın güneyindeki Sirik bölgesi ve Keşm Adası'nda bulunan radar ve sahil gözetleme tesislerine hava saldırısı düzenledi. Saldırıda can kaybı yaşanmazken, tesislerde maddi hasar meydana geldi. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Nasır Kenani, yaptığı yazılı açıklamada, "Bu saldırı, Yemen'de sağlanan ateşkesin ve uluslararası hukukun açık bir ihlalidir. ABD yönetimi, bölgesel istikrarı kasıtlı olarak hedef almaktadır" ifadelerini kullandı. Kenani, İran'ın meşru müdafaa hakkını saklı tuttuğunu belirterek, "Her türlü gerilim ve tırmanmanın sorumlusu ABD'dir" dedi.
Bölgesel Arka Plan ve Son Gelişmeler
Olay, Yemen'deki Husiler ile Suudi Arabistan liderliğindeki koalisyon arasında Nisan 2022'de sağlanan ateşkesin ardından yaşanan en ciddi askeri gerilimlerden biri olarak kayıtlara geçti. ABD yönetimi, saldırının Husilerin İran destekli unsurlarına yönelik olduğunu iddia ederken, İran bu iddiaları reddediyor. ABD Merkez Komutanlığı'ndan (CENTCOM) yapılan açıklamada, saldırının üsleri hedef alan insansız hava araçlarına karşılık olarak yapıldığı öne sürüldü. Ancak İran, bu tür eylemlerin bölgede zaten kırılgan olan güvenlik ortamını daha da kötüleştireceğini savunuyor.
İran'ın stratejik noktalarından olan Keşm Adası, Hürmüz Boğazı'na yakın konumuyla enerji ticaretinde kilit bir role sahip. Bölgede yaşanan herhangi bir çatışma, küresel petrol arzını olumsuz etkileyebilecek potansiyele sahip. Bu nedenle uluslararası toplum, tarafları itidal çağrısı yapıyor. ABD'nin bu son hamlesi, Tahran yönetiminin nükleer müzakerelerdeki tutumunu da sertleştirebilir.
Analistler, saldırının Yemen ateşkesini yeniden rayından çıkarabileceği ve bölgesel bir savaşa zemin hazırlayabileceği konusunda uyarıyor. İran'ın, ABD'nin askeri varlıklarına karşı misilleme yapması halinde çatışmanın tırmanması kaçınılmaz görünüyor. Bu gelişmeler ışında BM ve diğer uluslararası kuruluşların arabuluculuğunda diyalogun sürdürülmesi, bölgesel barış için kritik önem taşıyor.
