İran Meclisi'nde 180 milletvekili, ABD'nin mutabakat zaptını tek taraflı olarak sona erdirmesine karşılık olarak, söz konusu anlaşmanın feshedilmesi çağrısında bulundu. Bu gelişme, Tahran ile Washington arasındaki zaten gergin olan ilişkilerde yeni bir kırılma noktasına işaret ediyor. Milletvekilleri, ABD'nin adımlarının uluslararası hukuka aykırı olduğunu ve İran'ın egemenlik haklarını ihlal ettiğini belirterek, hükümetten derhal fesih sürecini başlatmasını talep etti.
Meclis'te Ortak Bildiri
İran Meclisi'nde grubu bulunan farklı siyasi partilere mensup 180 milletvekili, ortak bir bildiri yayımlayarak ABD'nin mutabakat zaptını feshetme kararını kınadı. Bildiride, ABD'nin bu hamlesinin iki ülke arasındaki mevcut anlaşmaları ve uluslararası normları hiçe saydığı ifade edildi. Milletvekilleri, İran hükümetine, ABD'nin tek taraflı eylemlerine karşı misilleme olarak anlaşmanın derhal feshedilmesi yönünde çağrıda bulundu. Ayrıca, Dışişleri Bakanlığı'na da sürecin hızlı bir şekilde tamamlanması için gerekli adımları atması talimatı verilmesi istendi.
Tarihsel Arka Plan
ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptı, 2015 yılında imzalanan Kapsamlı Ortak Eylem Planı'nın (JCPOA) ardından gelen bir dizi anlaşmanın parçasıydı. Ancak ABD, 2018 yılında JCPOA'dan tek taraflı olarak çekildikten sonra iki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler ciddi şekilde gerilmişti. Son olarak, ABD yönetimi mutabakat zaptını da sona erdirme kararı alınca, İran Meclisi'nde sert tepkiler yükseldi. Uzmanlar, bu adımın bölgedeki istikrarsızlığı daha da artırabileceğini ve nükleer müzakereleri olumsuz etkileyebileceğini belirtiyor.
İran hükümeti henüz meclisin çağrısına resmi bir yanıt vermezken, bazı kaynaklar hükümetin de benzer bir fesih kararına sıcak baktığını ancak diplomatik kanalların açık tutulması gerektiğini savunduğunu ifade ediyor. Öte yandan, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) ve ABD'li yetkililer, gelişmeleri yakından izlediklerini duyurdu. Bölgedeki diğer aktörler, özellikle Körfez ülkeleri, İran'ın bu hamlesinin bölgesel güvenliğe etkileri konusunda endişeli.
Bağımsız Değerlendirme
Bu gelişme, İran iç siyasetinde sertlik yanlılarının güç kazandığını ve ABD ile diplomatik çözüm arayışlarının giderek zorlaştığını gösteriyor. İran'ın meclis aracılığıyla aldığı bu tavır, uluslararası toplumda endişe yaratırken, iki ülke arasında daha geniş çaplı bir krizi tetikleyebilir. Nükleer anlaşmanın geleceği ve bölgedeki güç dengeleri üzerinde önemli etkileri olabilecek bu sürecin, uluslararası toplumu harekete geçmeye zorlaması bekleniyor.
