İran basınında yer alan haberlere göre, Tahran yönetimi, Hürmüz Boğazı'nın yönetiminin devriyle ilgili herhangi bir taahhütte bulunmadı. İran-ABD arasında yürütülen müzakerelerdeki 14 maddelik mutabakat zaptı taslağının yeni detayları ortaya çıkarken, İran'ın bu konuda geri adım atmadığı belirtildi. Özellikle stratejik öneme sahip boğazın kontrolü, bölgesel dengeler açısından kritik bir rol oynuyor.
Mutabakat zaptının perde arkası
İranlı kaynaklara göre, mutabakat zaptı, nükleer program, yaptırımlar ve bölgesel güvenlik gibi başlıkları kapsıyor. Ancak Hürmüz Boğazı'nın yönetimi, İran'ın kırmızı çizgileri arasında yer alıyor. Tahran, boğazın kontrolünü devretmenin ulusal egemenliğine aykırı olduğunu vurguluyor. ABD'nin bu konuda ısrarcı olduğu ancak İran'ın net tutumu karşısında geri adım attığı ifade ediliyor.
14 maddelik taslağın henüz nihai hale gelmediği ve taraflar arasında görüşmelerin devam ettiği belirtiliyor. İran Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, 'Hiçbir anlaşma İran'ın çıkarlarına zarar verecek şekilde imzalanmayacak' denildi. Özellikle Hürmüz Boğazı'nın güvenliği, küresel petrol taşımacılığı için hayati önem taşıyor.
Bölgesel ve küresel yansımalar
Hürmüz Boğazı, dünya petrol arzının yaklaşık %20'sinin geçtiği stratejik bir su yolu. İran'ın boğaz üzerindeki kontrolü, Tahran'a önemli bir jeopolitik koz sağlıyor. ABD ve müttefikleri, boğazın serbest geçişini garanti altına almak için İran'ı anlaşmaya zorluyor. Ancak İran, bu konuda taviz vermeyeceğini net bir şekilde ortaya koyuyor.
Uzmanlar, mutabakat zaptının Hürmüz Boğazı maddesi olmadan da ilerleyebileceğini ancak ABD'nin bu konuda alternatif arayışlara girebileceğini belirtiyor. Bölgesel güçler de gelişmeleri yakından takip ediyor. Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri, boğazın güvenliğinin sağlanması için İran'ın iş birliğine ihtiyaç duyuyor.
İran basınındaki haberler, Tahran'ın müzakere masasında pozisyonunu koruduğunu ve Hürmüz Boğazı'nın yönetimini devretme gibi bir durumun söz konusu olmadığını vurguluyor. Önümüzdeki günlerde taraflar arasında yeni bir tur müzakerelerin yapılması bekleniyor.
