İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Said Hatibzade, ülkesinin Hürmüz Boğazı'nda gerilimin tırmanmasını önlemek için diplomasiye ve boğazdan gemilerin barışçıl geçişinin sağlanması ilkesine bağlı olduğunu duyurdu. Hatibzade, düzenlediği basın toplantısında, İran'ın bölgesel istikrarın korunması ve uluslararası deniz ticaretinin kesintisiz devamı için çaba gösterdiğini vurguladı.
Diplomasi ve barışçıl geçiş vurgusu
Hatibzade, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçişlerin güvenliğini sağlama konusundaki kararlılığının altını çizerek, "Hürmüz Boğazı'ndan barışçıl geçişlerin sağlanması ilkesine bağlılığımız sürüyor. Bu, uluslararası hukukun da bir gereğidir" ifadelerini kullandı. Bakan yardımcısı, İran'ın bölgede yaşanan son gelişmeleri yakından takip ettiğini ve herhangi bir gerginliğin önüne geçmek için diplomatik kanalları kullanmaya devam edeceğini belirtti.
İranlı yetkili, boğazda seyir güvenliğinin sağlanması için komşu ülkelerle işbirliğine hazır olduklarını da sözlerine ekledi. Hatibzade, "Bölgesel barış ve istikrar için tüm tarafların sorumluluk alması gerekiyor. İran olarak üzerimize düşeni yapıyoruz" dedi.
Hürmüz Boğazı'nın stratejik önemi
Hürmüz Boğazı, dünya petrolünün yaklaşık beşte birinin geçiş yaptığı kritik bir su yoludur. Basra Körfezi'ni Umman Denizi'ne bağlayan boğaz, küresel enerji ticaretinde kilit rol oynuyor. Son dönemde ABD ile İran arasındaki gerginlik, boğazın güvenliğine ilişkin endişeleri artırmıştı. Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre, 2023 yılında boğazdan günde ortalama 17 milyon varil petrol geçti.
İran, daha önce de boğazın kendisi için "kırmızı çizgi" olduğunu ve ulusal çıkarları tehdit edildiğinde orantılı yanıt vereceğini açıklamıştı. Ancak Hatibzade'nin son açıklamaları, Tahran'ın diplomatik yolu tercih ettiğini gösteriyor.
Uzmanlar, İran'ın bu tutumunun küresel petrol fiyatları üzerinde dengeleyici bir etki yapabileceğini belirtiyor. Boğazda yaşanabilecek bir kriz, petrol arzında ciddi kesintilere yol açarak fiyatları hızla yukarı çekebilir. Bu nedenle uluslararası toplum, İran'ın barışçıl geçiş taahhüdünü olumlu karşılıyor.
Sonuç olarak, İran'ın Hürmüz Boğazı'na ilişkin net mesajı, bölgesel istikrar arayışında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Ancak boğazın güvenliği, jeopolitik koşullara bağlı olarak kırılganlığını koruyor. Tahran'ın bu konuda sözünü tutup tutmayacağı, önümüzdeki dönemde takip edilecek.
