Ürdün makamları, İran kaynaklı olduğu değerlendirilen “belirli ve güvenilir bir tehdit” nedeniyle Kızıldeniz kıyısındaki Akabe kentinde bulunan uluslararası havalimanı ve limanı tahliye etti. Olay, bölgede artan İran-İsrail geriliminin Ürdün’e sıçradığı şeklinde yorumlandı. ABD’nin Amman Büyükelçiliği, Amerikan vatandaşlarına Akabe bölgesinden uzak durmaları ve Ürdün’deki askeri üslere seyahat etmemeleri çağrısında bulundu. Tahliye kararının ardından havalimanı ve liman girişlerinde olağanüstü güvenlik önlemleri alındı.
Tahliye kararının arka planı
Ürdün resmi makamları, tahliye kararını “belirli ve güvenilir bir tehdit” olarak tanımlarken, tehdidin mahiyetine ilişkin detay paylaşılmadı. Akabe Havalimanı’nın sivillere kapatıldığı ve limandaki tüm yük elleçleme faaliyetlerinin durdurulduğu bildirildi. Güvenlik kaynakları, tehdidin İran destekli grupların bölgede eylem hazırlığında olduğu istihbaratına dayandığını öne sürdü.
ABD Büyükelçiliği’nin uyarısı, İran’ın İsrail’e yönelik tehditlerinin ardından geldi. Washington yönetimi, Orta Doğu’da olası bir geniş çaplı çatışma endişesiyle bölgedeki diplomatik misyonlarının güvenliğini artırmıştı. Amman’daki elçilik, Akabe’nin yanı sıra Ürdün’ün kuzeyindeki askeri tesislere de seyahat edilmemesini istedi.
Bölgesel gerilim ve Ürdün’ün konumu
Ürdün, İran ve İsrail arasındaki gerginlikte hassas bir coğrafyada yer alıyor. Ülke, İsrail ile 1994’te imzaladığı barış anlaşmasıyla Batı’ya yakın dururken, İran’ın bölgedeki milis gruplarla bağlantısı krallığı tehdit ediyor. Akabe Limanı, Ürdün’ün en önemli ticari giriş kapısı olup, İran destekli Husilerin Kızıldeniz’deki saldırılarının ardından stratejik önem kazandı.
Geçtiğimiz haftalarda İran, İsrail’e yönelik insansız hava aracı ve füze saldırıları düzenlemiş, Tel Aviv yönetimi misilleme yapacağını açıklamıştı. Ürdün, İsrail’in hava savunma sistemlerine destek verdiği gerekçesiyle İran yanlısı grupların hedefi haline gelmişti.
Turizm ve ekonomi üzerindeki etkiler
Akabe, Ürdün’ün en önemli turistik merkezlerinden biri. Tahliye kararı, şehirde turizm sezonunun daha başında alınması nedeniyle ekonomik kaygıları beraberinde getirdi. Liman faaliyetlerinin durması, Ürdün’ün ithalat ve ihracatını olumsuz etkileyebilir. Ürdün Ticaret Odası yetkilileri, alternatif yollar üzerinde çalışıldığını ancak kısa vadede aksama yaşanabileceğini belirtti.
Uluslararası tepkiler ve güvenlik önlemleri
Birleşmiş Milletler, bölgede tansiyonun düşürülmesi çağrısı yaparken, Avrupa Birliği Ürdün’e diplomatik destek mesajı gönderdi. Suudi Arabistan ve Mısır, Akabe’deki gelişmeleri yakından izlediklerini duyurdu. Ürdün ordusu, hava savunma sistemlerini teyakkuza geçirirken, sivil savunma ekipleri liman çevresinde geniş güvenlik şeridi oluşturdu.
ABD Savunma Bakanlığı, Ürdün’e ek askeri yardım göndermeyi değerlendirdiğini açıkladı. Pentagon sözcüsü, “Müttefikimiz Ürdün’ün egemenliğini korumak için her türlü desteği vermeye hazırız” ifadelerini kullandı.
Yaşananlar, Orta Doğu’da İran-İsrail çatışmasının sadece iki ülke sınırlarını aşarak bölgesel bir krize dönüşme potansiyelini gösteriyor. Ürdün’ün bu gerilimde tarafsız kalma çabası, Tahran ile ilişkilerini daha da karmaşık hale getirebilir. Krallığın, hem İsrail’le barışını koruma hem de İran’ı tahrik etmeme arasında denge kurması gerekiyor. Akabe’deki tahliye, bu hassas dengenin ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha ortaya koydu.
