İran ile ABD arasında uzun süredir devam eden müzakereler, bugün tarihi bir anlaşmayla sonuçlandı. ABD Başkanı Donald Trump, Başkan Yardımcısı J.D. Vance ve İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, mutabakat zaptını elektronik ortamda imzaladı. İmzaların atılmasının ardından Hürmüz Boğazı'ndaki geçişlerin yeniden başladığı duyuruldu. Anlaşmanın tüm detayları 24-48 saat içinde kamuoyuna açıklanacak.
Mutabakatın kapsamı
Mutabakat zaptı, İran'ın nükleer programının denetlenmesi, silah üretmeme taahhüdü ve bölgedeki terörizmin önlenmesi gibi kritik başlıkları içeriyor. İranlı yetkililer, anlaşmanın ulusal egemenliklerine saygı çerçevesinde hazırlandığını vurgularken, ABD tarafı da anlaşmanın bölgesel istikrarı artıracağını belirtti. Hürmüz Boğazı'nın güvenliği, anlaşmanın en önemli pratik çıktılarından biri olarak öne çıkıyor.
Anlaşmanın arka planı
İki ülke arasında son yıllarda gerginlikler tırmanmış, Hürmüz Boğazı'nda petrol tankerlerine yönelik saldırılar küresel enerji piyasalarını etkilemişti. Diplomatik kaynaklar, anlaşmanın iki ay süren gizli görüşmeler sonucu ortaya çıktığını ifade ediyor. ABD Başkanı Trump, imza töreni sonrası yaptığı açıklamada, "Bölgede barış ve refahı istiyoruz. Bu anlaşma herkes için kazan-kazan" dedi. İran Meclis Başkanı Kalibaf ise anlaşmanın İran'ın meşru haklarını koruduğunu söyledi.
Anlaşma metninin 48 saat içinde tam olarak yayımlanması bekleniyor. Uzmanlar, bu anlaşmanın uluslararası petrol fiyatlarını düşürebileceğini ve Ortadoğu'da yeni bir diplomatik dönem başlatabileceğini belirtiyor. Ancak bazı muhalif sesler, anlaşmanın kapsamının yeterince şeffaf olmadığını savunuyor.
Hürmüz Boğazı'ndan geçen ilk ticari gemilerin bugün itibarıyla sorunsuz bir şekilde transit geçiş yaptığı bildirildi. Bölgedeki deniz trafiğinin önümüzdeki günlerde normale dönmesi bekleniyor. Anlaşmanın uygulanması için tarafların bir takvim üzerinde anlaştığı, ancak bu takvimin henüz paylaşılmadığı öğrenildi.
