İran Ordusu Komutanı Emir Hatemi, yaptığı açıklamada ABD askerlerine yönelik ödül uygulamasını duyurdu. Hatemi, bir ABD askerini öldüren veya sağ olarak yakalayıp teslim eden kişilere 30 bin dolar ödül verileceğini, bu eylemi gerçekleştiren kadınlara ise ödülün iki katı olan 60 bin dolar ödeneceğini belirtti. Söz konusu açıklama, İran devlet televizyonunda yayınlanan bir törende yapıldı.
Ödülün Detayları ve Kapsamı
Emir Hatemi, ödülün yalnızca ABD askerlerini hedef aldığını dile getirerek, “İran halkı, bu ödül sayesinde düşmanlarına karşı daha etkin mücadele edecektir” ifadelerini kullandı. Ödülün nasıl tahsil edileceğine dair detaylar henüz netleşmezken, Hatemi’nin açıklaması, İran’ın ABD’ye yönelik söylemlerini sertleştirdiği bir dönemde geldi. Kadınlara yönelik çifte ödül kararı ise toplumsal cinsiyet eşitliği vurgusu yapılarak, “kadınların da bu mücadelede aktif rol almasını teşvik etmek” amacıyla alındığı belirtildi.
Tepkiler ve Uluslararası Boyut
ABD yönetimi, İran’ın bu kararını kınayarak, “uluslararası hukuka aykırı ve sorumsuzca” olduğunu bildirdi. Beyaz Saray’dan yapılan yazılı açıklamada, “Bu tür eylemler bölgedeki gerilimi artırmaktan başka işe yaramaz” denildi. Öte yandan uluslararası toplumdan da farklı tepkiler geldi; bazı ülkeler İran’ın bu kararını sert bir dille eleştirirken, bazıları ise ABD’nin Orta Doğu’daki askeri varlığını sorguladı. Bölgedeki analistler, bu ödül uygulamasının ABD askerlerine yönelik saldırıları artırabileceği ve hali hazırda gergin olan İran-ABD ilişkilerini daha da kötüleştirebileceği görüşünde.
İran ile ABD arasındaki gerginlik, özellikle nükleer müzakerelerdeki anlaşmazlıklar ve İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun ABD tarafından terör örgütü listesine alınmasının ardından tırmanmıştı. Son olarak 2020 yılında ABD’nin Bağdat’ta düzenlediği drone saldırısıyla İranlı General Kasım Süleymani’yi öldürmesi, iki ülkeyi savaşın eşiğine getirmişti. İran, bu olayın ardından ABD hedeflerine yönelik misilleme saldırıları gerçekleştirmiş, tansiyon bir süre yüksek seyretmişti.
Şimdi ise İran’ın bu yeni ödül politikası, iki ülke arasındaki gerilimi yeniden alevlendirecek gibi görünüyor. Özellikle İran’ın nükleer programı konusunda uluslararası müzakerelerin devam ettiği bir dönemde, bu tür bir adımın diyalog şansını olumsuz etkilemesi beklenebilir. Ancak İran hükümeti, bu ödülün ABD’nin “terörist faaliyetlerine” karşı bir savunma mekanizması olduğunu savunuyor.
