İngiltere Başbakanı Keir Starmer, çocukları dijital dünyanın tehlikelerinden korumak amacıyla tarihi bir adım atarak 2027 yılından itibaren 16 yaş altındaki bireylere sosyal medya platformlarına erişimi ve yapay zeka sohbet botlarını tamamen yasaklayan kapsamlı bir yasa paketini açıkladı. Teknoloji devlerine ağır yaptırımlar getiren yasa, İngiltere'de çocukların dijital ortamda maruz kaldığı siber zorbalık, uygunsuz içerik ve bağımlılık gibi riskleri azaltmayı hedefliyor.
Yasağın kapsamı ve yaptırımlar
Yeni düzenleme ile 16 yaş altındaki tüm kullanıcıların sosyal medya hesapları kapatılacak ve yeni hesap açmaları engellenecek. Ayrıca yapay zeka destekli sohbet botları da bu yaş grubu tarafından kullanılamayacak. Uymayan teknoloji şirketlerine, küresel cirolarının yüzde 10'una varan idari para cezaları uygulanacak. Starmer, yasağın çocukların fiziksel aktivitelerini artırmayı ve aile bağlarını güçlendirmeyi amaçladığını belirtti.
Eleştiriler ve destekçiler
Uygulama, çocuk hakları savunucuları tarafından desteklenirken, özgürlükçü kesimlerden eleştiri aldı. Dijital haklar dernekleri, yasağın ifade özgürlüğünü kısıtlayabileceğini ve çocukların eğitim amaçlı kullanımlarını aksatabileceğini savunuyor. Ancak Starmer, "Teknoloji şirketleri kâr hırsıyla çocuklarımızın güvenliğini tehlikeye atıyor. Bu yasakla onların sağlıklı bir ergenlik dönemi geçirmelerini istiyoruz" dedi.
Yasa paketi, İngiltere'de 2025'te yürürlüğe girecek olan Çevrimiçi Güvenlik Yasası'nı (Online Safety Bill) tamamlayıcı nitelikte. Uzmanlar, yeni yasağın başta ABD olmak üzere diğer ülkeler için de örnek teşkil edebileceğini belirtiyor.
Bağımsız değerlendirme
İngiltere'nin bu hamlesi, çocukları dijital tehlikelerden koruma konusunda dünyada bir ilk olma özelliği taşıyor. Ancak teknolojinin hızla geliştiği bir çağda, yasağın uygulanabilirliği ve gençlerin bu kısıtlamaları aşma olasılığı tartışmaları da beraberinde getiriyor. Dijital okuryazarlık eğitimleriyle desteklenmeyen bir yasak, istenen sonuca ulaşamayabilir. Yine de Starmer hükümetinin çocukların refahını önceliklendiren bu kararı, uluslararası alanda takdir topladı.
