Aydın'ın Nazilli ilçesinde incir üreticileri, geçen yıl 250 liradan satılan incirin bu yıl 100 liraya kadar gerilemesiyle büyük bir ekonomik darboğazla karşı karşıya. Artan gübre, tarım ilacı ve işçilik maliyetleri karşısında ürün fiyatlarının yarı yarıya düşmesi, üreticiyi perişan etti. Bölgede onlarca yıldır incir tarımı yapan çiftçiler, hem emeklerinin karşılığını alamamaktan hem de sektörün geleceğinden endişe duyuyor.
Maliyetler Katlandı, Fiyatlar Düştü
Nazilli Ziraat Odası verilerine göre, incir üretiminde kullanılan gübre fiyatları son bir yılda yüzde 120'den fazla arttı. Tarım ilaçlarındaki artış ise yüzde 90'ı buldu. İşçilik maliyetleri de asgari ücret artışına paralel olarak yükseldi. Buna karşın kuru incir fiyatı, geçen yılki 250 lira seviyesinden bu yıl 100 liraya kadar geriledi. Üreticiler, "Maliyetler ikiye katlandı, ürünün fiyatı yarıya indi. Bu şartlarda üretime devam etmek imkânsız" diyerek tepkilerini dile getiriyor.
Bölgede incir bahçelerinin bakımı için harcanan para her geçen gün artıyor. Bir dönüm incir bahçesinin yıllık bakım maliyeti geçen yıl 8 bin lira civarındayken, bu yıl 15 bin lirayı aştı. Ancak hasat edilen ürünün satışından elde edilen gelir aynı oranda artmadığı gibi, ciddi bir düşüş gösterdi. Çiftçiler, borçlarını kapatmakta zorlanırken, birçoğu bahçelerini satmayı veya başka ürünlere yönelmeyi düşünüyor.
İhracat ve Piyasa Baskısı
Türkiye, dünya kuru incir üretiminin yaklaşık yüzde 60'ını karşılayan en büyük üretici konumunda. Aydın, bu üretimin merkezi durumunda. Ancak son yıllarda ihracat pazarlarında yaşanan daralma ve alım gücündeki düşüş, fiyatları aşağı çekiyor. Özellikle Avrupa Birliği ülkelerine yapılan ihracatta yaşanan sorunlar, iç piyasada arz fazlası oluşturarak fiyatların düşmesine neden oluyor. Ayrıca, bazı alıcıların düşük fiyat teklif etmesi, üreticiyi zor durumda bırakıyor.
Nazilli İncir Üreticileri Birliği Başkanı, "Geçen yıl 250 liraya sattığımız inciri bu yıl 100 liraya satmak zorunda kalıyoruz. Bu fiyat, maliyetlerimizi bile karşılamıyor. Çiftçi para kazanamayınca bahçesine bakamıyor, ağaçlar kuruyor. Bu gidişle incir üretimi bitecek" uyarısında bulundu. Üreticiler, devletin acilen destekleme alımları yapmasını ve gübre ile ilaçta KDV indirimi gibi önlemler almasını talep ediyor.
Çözüm Arayışları ve Gelecek Endişesi
Bölgede bazı üreticiler, alternatif ürünlere yönelmeyi düşünüyor. Ancak incir ağaçlarının uzun yıllar sonra meyve vermesi ve bölgenin ikliminin başka ürünlere uygun olmaması, bu seçeneği zorlaştırıyor. Kooperatifleşme ve markalaşma gibi çözümler ise yeterli desteği bulamıyor. Uzmanlar, sorunun temelinde tarım politikalarındaki yetersizliklerin ve girdi maliyetlerindeki kontrolsüz artışın yattığını belirtiyor.
Önümüzdeki sezon için üreticilerin endişeleri artmış durumda. Eğer fiyatlar bu seviyede kalırsa, birçok çiftçi bahçesini terk edecek. Bu durum, Türkiye'nin dünya incir piyasasındaki liderliğini tehlikeye atabilir. Nazilli'de incir, sadece bir tarım ürünü değil, aynı zamanda kültürel bir miras. Üreticiler, seslerini duyurmak için yetkililere çağrıda bulunuyor. Sorunun çözümü için acil ve kalıcı politikalar şart.
