İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı ve CHP cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu, üniversite diplomasının iptali davasında İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 7. İdare Dava Dairesi'nin istinaf başvurusunu reddeden kararını Danıştay'a taşıdı. İmamoğlu'nun avukatları, kararın gerekçesini inceledikten sonra Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz başvurusunda bulundu. Bu gelişme, özellikle 2023 cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde siyasi gündemin ilk sıralarında yerini aldı.
Davanın hukuki süreci
İmamoğlu hakkında 2019 yılında İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, İstanbul Üniversitesi'nin talebi üzerine diplomanın iptali için dava açmıştı. İstanbul Üniversitesi, İmamoğlu'nun 1994 yılında KKTC'deki bir yüksekokuldan yatay geçiş yaparak İşletme Fakültesi'ne kabul edildiğini, ancak bu yatay geçişin usulsüz olduğunu iddia etmişti. İstanbul 7. İdare Mahkemesi, 2021 yılında İmamoğlu'nun diplomasının iptaline ve yeniden düzenlenmesine karar verdi. İmamoğlu'nun itirazı üzerine Bölge İdare Mahkemesi, 2022 yılında bu kararı bozdu. Ancak İstanbul Üniversitesi'nin temyizi üzerine Danıştay 8. Dairesi, 2023 yılında bölge idare mahkemesinin kararını bozarak dosyayı yeniden değerlendirilmek üzere mahkemeye gönderdi. Yerel mahkeme, Danıştay'ın bozma kararına uyarak yeniden diplomanın iptaline hükmetti. İmamoğlu'nun bu karara karşı yaptığı istinaf başvurusu ise geçtiğimiz hafta Bölge İdare Mahkemesi tarafından reddedildi.
Siyasi yankılar
Karar, siyasi partiler arasında sert tartışmalara neden oldu. CHP lideri Özgür Özel, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Bu dava, bir üniversite diplomasının ötesinde, seçilmiş bir belediye başkanının siyasi kariyerini sonlandırma girişimidir. Danıştay sürecini yakından takip ediyor, hukukun üstünlüğüne güveniyoruz" dedi. AK Parti cephesinden ise konuya ilişkin temkinli açıklamalar gelirken, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, "Hukuk herkes için eşit işlemelidir. Yargı sürecinin sonucunu beklemek gerekir" ifadelerini kullandı. İYİ Parti ve DEM Parti de kararı eleştiren açıklamalar yaptı.
Danıştay süreci
İmamoğlu'nun avukatları, İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 7. İdare Dava Dairesi'nin istinaf başvurusunu reddeden kararının bozulması ve esas hakkında yeniden karar verilmesi talebiyle Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na başvurdu. Başvuruda, yerel mahkemenin kararının hukuka aykırı olduğu, Danıştay 8. Dairesi'nin bozma kararına uygun şekilde yeniden bir karar verilmediği iddia edildi. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu, temyiz başvurusunu öncelikle esas yönünden inceleyecek. Başvuru reddedilirse, karar kesinleşecek; kabul edilirse dosya yeniden bölge idare mahkemesine gönderilecek veya kurul nihai kararı kendisi verebilecek. Sürecin birkaç ay sürmesi bekleniyor.
Bağımsız değerlendirme
İmamoğlu'nun diploma davası, Türkiye'de hukuk-siyaset ilişkisi bağlamında uzun süredir tartışılan bir konu. Yargı sürecinin siyasi takvimle kesişmesi, kararın cumhurbaşkanlığı seçimlerine doğrudan etki edebileceği yorumlarına neden oluyor. Ancak hukuki açıdan bakıldığında, davanın temelinde yatan 1990'lı yıllardaki yatay geçiş usulsüzlüğü iddiası, üniversite yönetimlerinin o dönemdeki uygulamalarıyla ilgili genel bir tartışmayı da beraberinde getiriyor. Danıştay'ın vereceği karar, sadece İmamoğlu'nun siyasi geleceği için değil, aynı zamanda yükseköğretimde yatay geçiş ve denklik konularındaki hukuki içtihat açısından da önem taşıyor.
