Ticaret Bakanlığı, ikinci el otomotiv piyasasında fiyat istikrarını sağlamak ve tüketiciyi korumak amacıyla uygulanan “6 ay 6 bin kilometre” ve ilan kısıtlaması düzenlemelerinin süresini 1 Ocak 2027 tarihine kadar uzattı. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, bu kararın piyasadaki spekülatif fiyat artışlarının önüne geçmek ve vatandaşların uygun fiyatlarla araç sahibi olabilmesini sağlamak için alındığı belirtildi. Düzenleme kapsamında, ikinci el araç satışında aracın ilk tescil tarihinden itibaren 6 ay ve 6 bin kilometre dolmadan satışa çıkarılamayacak. Ayrıca, yetkili bayiler dışındaki ilanlarda da belirli kısıtlamalar getirilmişti. Yeni kararla birlikte, bu uygulamaların 2027 yılı başına kadar devam etmesi öngörülüyor.
Düzenlemenin detayları ve kapsamı
Bakanlık, ikinci el araç piyasasında yaşanan fiyat dalgalanmalarının önüne geçmek için ilk olarak 2022 yılında “6 ay 6 bin kilometre” şartını getirmişti. Bu düzenleme, sıfır araç alan kişilerin aracı kısa süre içinde yüksek karla satmasını engellemeyi hedefliyor. Uygulama kapsamında, bir aracın ikinci el olarak satılabilmesi için ilk tescil tarihinden itibaren en az 6 ay geçmesi veya kilometre sayısının 6 bini aşması gerekiyor. Aksi takdirde, araç ilan sitelerinde satışa sunulamıyor. İlan kısıtlaması ise, özellikle yetkili bayiler dışındaki gerçek kişilerin aynı araç için kısa aralıklarla birden fazla ilan vermesini sınırlandırıyor. Bakanlık, bu önlemlerle piyasada yapay fiyat şişirmelerinin önüne geçildiğini ve tüketicilerin mağduriyetinin azaldığını vurguluyor.
Piyasaya etkileri ve tüketici yorumları
Uzmanlar, düzenlemenin uzatılmasının ikinci el araç piyasasında istikrarı koruyacağını ancak arz-talep dengesine bağlı olarak fiyatların tamamen kontrol altına alınamayacağını belirtiyor. Sektör temsilcileri ise, uygulamanın özellikle sıfır araç alıp kısa sürede satarak kar elde eden “çakıcı” olarak tabir edilen kişileri caydırdığını ifade ediyor. Tüketici dernekleri, kararı olumlu karşılarken, düzenlemenin denetimlerinin artırılması gerektiğini dile getiriyor. Öte yandan, bazı vatandaşlar, aracını satmak zorunda olan ancak 6 ay şartını dolduramayan kişilerin mağdur olabileceğini belirtiyor. Bakanlık, bu durumlar için istisnai düzenlemelerin bulunduğunu ancak genel kuralın korunacağını açıkladı.
Gelecek dönem ve beklentiler
Ticaret Bakanlığı, 2027 yılına kadar yürürlükte kalacak olan düzenlemenin piyasa koşullarına göre gözden geçirilebileceğini ve gerektiğinde esnetilebileceğini belirtiyor. Sıfır araç üretimindeki artış ve ikinci ele olan talebin azalması durumunda kısıtlamaların kademeli olarak kaldırılması gündeme gelebilir. Ancak şu an için, enflasyonist baskılar ve yüksek faiz ortamı nedeniyle ikinci el araç fiyatlarının yüksek seyretmesi bekleniyor. Düzenlemenin 2027'ye kadar uzatılması, hükümetin tüketici lehine politikalar izlemeye devam edeceğinin bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.