22 Temmuz 2024 tarihi, Türkiye'de hayvan hakları mücadelesi açısından kara bir gün olarak kayıtlara geçti. AKP ve MHP oylarıyla TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen 7527 sayılı "Hayvanları Koruma Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun", sokak hayvanlarına yönelik "uyutma" adı altında ötanazi uygulamasını yasallaştırdı. Yasa, komisyon görüşmelerinde sabaha kadar süren tartışmaların ardından gece yarısı geçilirken, muhalefet partileri ve hayvan hakları dernekleri bu düzenlemeyi "siyasi pazarlık" olarak nitelendirdi.
Yasanın İçeriği ve Getirdiği Değişiklikler
7527 sayılı yasa, özellikle sahipsiz hayvanların toplanması, barınaklara yerleştirilmesi ve "tehlikeli" olarak nitelendirilen hayvanların uyutulmasını öngörüyor. Yasaya göre, belediyeler sahipsiz hayvanları toplamakla yükümlü olacak; ancak barınak kapasitesi dolduğunda veya hayvanın insanlara saldırgan olduğu tespit edilirse ötanazi uygulanabilecek. Hayvan hakları savunucuları, bu düzenlemenin Avrupa standartlarına aykırı olduğunu ve hayvanların toplu katliamına zemin hazırlayacağını belirtiyor.
Komisyonda Sabaha Kadar Süren Tartışma
Yasanın TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu'ndaki görüşmeleri 21-22 Temmuz gecesi saatlerce sürdü. Muhalefet milletvekilleri, ötanazi maddesinin geri çekilmesi için önergeler verdi ancak AKP ve MHP oylarıyla bu önergeler reddedildi. Komisyon başkanı, gece yarısından sonra yapılan oylamada yasanın tümüyle kabul edildiğini açıkladı. CHP ve İYİ Parti sözcüleri, sürecin şeffaf olmadığını ve kamuoyunun tepkisinin dikkate alınmadığını ifade etti.
Muhalefetin Tepkisi: "Hayvanlar Siyasi Araca Dönüştü"
CHP Grup Başkanvekili Ali Mahir Başarır, yasanın geçirilme şeklini eleştirerek "Bu yasa, AKP'nin hayvanları kullanarak siyasi çıkar sağlama girişimidir. Sokak hayvanları sorununu çözmek yerine, toplumu kutuplaştırmayı hedefliyorlar" dedi. İYİ Parti ise yasanın Anayasa Mahkemesi'ne götürüleceğini duyurdu. Hayvan hakları dernekleri ise 23 Temmuz'da Ankara'da büyük bir protesto yürüyüşü düzenleyerek yasanın iptalini talep etti.
Siyasi Bağlam: Seçim Öncesi Popülizm Mi?
7527 sayılı yasanın, 2024 yerel seçimleri öncesinde AKP'nin oy kaygısıyla hazırlandığı iddiaları gündemde. Özellikle büyükşehirlerde sokak hayvanları sorununun artmasıyla birlikte, AKP'nin bu konuyu seçim malzemesi yaparak muhalefet belediyelerine yüklenmeye çalıştığı belirtiliyor. Bazı yorumcular, yasanın aslında hayvanları korumaktan çok, belediyelere mali ve idari yükümlülükler getirerek onları zor durumda bırakmayı amaçladığını savunuyor.
Sonuç: Hayvan Hakları ve Demokrasi Sınavı
7527 sayılı yasa, sadece hayvan hakları açısından değil, aynı zamanda demokratik karar alma süreçleri açısından da tartışmalı bir dönemece işaret ediyor. Komisyonda gece yarısı yapılan oylama, kamuoyunun görüşünün yok sayıldığı izlenimi yarattı. Hayvanları koruma adına çıkarılan bir yasanın, onların yaşam hakkını kısıtlaması, aslında toplumun tüm kesimlerinin çıkarlarını gözeten bir siyaset anlayışının ne kadar önemli olduğunu bir kez daha hatırlatıyor. Siyasi partilerin bu tür hassas konularda popülizmden uzak, bilimsel ve etik temellere dayalı çözümler üretmesi, hem demokrasinin hem de hayvan haklarının geleceği için hayati önem taşıyor.
