Avrupa genelindeki havayolu şirketleri ve havalimanı işletmecileri, Avrupa Birliği'nin (AB) yeni biyometrik sınır kontrol sistemi Giriş-Çıkış Sistemi'nin (EES) uygulanmasında 'kritik bir noktaya' gelindiği uyarısında bulundu. Sektör temsilcileri, yoğun yaz döneminde prosedürlerin tamamlanamaması halinde büyük aksamalar yaşanabileceğini belirterek, AB kurumlarına acil müdahale çağrısı yaptı.
EES nedir ve neden önemli?
EES, AB'nin Schengen bölgesine giriş ve çıkış yapan yolcuların biyometrik verilerini kaydedecek otomatik bir sınır kontrol sistemidir. Sistem, parmak izi ve yüz tanıma gibi biyometrik verileri kullanarak yolcuların kimliğini doğrulayacak ve seyahat geçmişini izleyecek. AB, bu sistemle sınır güvenliğini artırmayı ve yasa dışı göçle mücadeleyi hedefliyor. Ancak sistemin uygulanması, özellikle havalimanlarında önemli altyapı ve yazılım değişiklikleri gerektiriyor.
Sektörden kritik uyarılar
Avrupa Havalimanları Konseyi (ACI Europe) ve Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) tarafından yapılan ortak açıklamada, EES'nin devreye alınması için kalan sürenin yetersiz olduğu vurgulandı. Açıklamada, 'Birçok havalimanı ve havayolu şirketi, gerekli donanım ve yazılım güncellemelerini tamamlayamadı. Yaz seyahat sezonu yaklaşırken, sistemin hazır olmaması halinde uzun kuyruklar, gecikmeler ve iptaller kaçınılmaz olacak' ifadeleri kullanıldı. Sektör temsilcileri, AB'ye 'pilot uygulama' veya 'kademeli geçiş' gibi alternatif planlar üzerinde çalışma çağrısı yaptı.
Yolcular ne kadar etkilenecek?
Uzmanlar, EES'nin tam olarak uygulanmaması durumunda özellikle büyük merkez havalimanlarında (Londra Heathrow, Frankfurt, Amsterdam Schiphol, Paris Charles de Gaulle) saatler süren gecikmeler yaşanabileceğini belirtiyor. Sistem, ilk etapta AB vatandaşı olmayan yolcuları kapsayacak; ancak uzun vadede tüm yolcular için zorunlu hale gelecek. Havayolu şirketleri, yolcuların seyahat öncesinde biyometrik verilerini online olarak sağlamasına imkan tanıyan alternatif çözümler öneriyor.
AB'nin yanıtı ve sonraki adımlar
AB Komisyonu, EES'nin planlandığı gibi hayata geçirileceğini ancak sektörle iş birliğine açık olduklarını duyurdu. Komisyon sözcüsü, 'Sistemin getireceği güvenlik faydaları çok büyük. Ancak uygulamanın sorunsuz olması için tüm paydaşlarla koordinasyon halindeyiz' dedi. Bu arada Almanya, Fransa ve Hollanda gibi bazı üye ülkeler, ulusal düzeyde pilot uygulamalara başladı. Sektör temsilcileri ise AB'den net bir yol haritası ve esneklik bekliyor.
Bağımsız değerlendirme
EES'nin uygulanması, AB'nin sınır yönetiminde dijital dönüşümün kritik bir adımı. Ancak bu kadar kapsamlı bir sistemin, pandemi sonrası toparlanma sürecindeki hava taşımacılığı sektörüne ek yük getirmesi kaçınılmaz. Yoğun yaz sezonu öncesinde sektörün haklı endişelerini dikkate alan bir geçiş stratejisi, hem yolcuların mağduriyetini önleyecek hem de sistemin uzun vadeli başarısını garanti altına alacaktır. AB'nin bu konuda sektörle daha sıkı iş birliği yapması, olası aksamaları minimize edecektir.
