2023 yılının ilk yarısında yatırımcılar için en karlı liman Türk lirası oldu. Borsa mayıs ayındaki zirvesine göre yüzde 8 değer kaybederken, altın ve gümüş ons bazında sırasıyla yüzde 7 ve yüzde 21 düşüşle en çok kaybettirenler arasında yer aldı. Dolar ve Euro'dan oluşan döviz sepetinin getirisi ise yüzde 8 civarında gerçekleşti. Bu dönemde enflasyonun yüzde 17.76 olduğu göz önüne alındığında, TL mevduat faizi olan yüzde 25-30 seviyeleri, yatırımcısına reel anlamda pozitif getiri sağlayan tek araç oldu.
Borsada düzeltme derinleşti
Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, mayıs ayında gördüğü tarihi zirve olan 5.800 puan seviyesinden yüzde 8 gerileyerek 5.300 civarına indi. Yılbaşından bu yana ise endeks yüzde 5 civarında değer kazandı, ancak enflasyon düzeltmesi yapıldığında kayıp yüzde 13'ü buldu. Özellikle bankacılık ve holding hisselerindeki satış baskısı, endeksin gerilemesinde etkili oldu. Uzmanlar, yüksek faiz ortamının borsayı baskıladığını ve yatırımcıların daha güvenli limanlara yöneldiğini belirtiyor.
Altın ve gümüş ons bazında kan kaybetti
Küresel piyasalarda ons altın, yılın ilk yarısında yüzde 7 değer kaybıyla 1.920 dolardan 1.780 dolara geriledi. Gümüşteki düşüş daha sert oldu: yüzde 21'lik kayıpla ons fiyatı 24 dolardan 19 dolara indi. Merkez bankalarının faiz artırımları ve doların güçlenmesi, değerli metalleri olumsuz etkiledi. Gram altın ise TL'deki değer kaybı sayesinde sınırlı düşüşle yatırımcısını kısmen korudu.
Döviz sepeti getirisi enflasyonun altında kaldı
Dolar ve Euro'dan oluşan döviz sepetinin yılın ilk yarısındaki getirisi yüzde 8 olarak gerçekleşti. Ancak aynı dönemde enflasyonun yüzde 17.76 olması, döviz yatırımcısının reel olarak yüzde 10'a yakın kaybettiği anlamına geliyor. Euro özellikle zayıf performans gösterirken, dolar TL karşısında yüzde 9 değer kazandı. Sepet getirisinin düşük kalmasında, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) faiz artırımları ve TL'yi destekleyici politikaları etkili oldu.
Mevduat faizi enflasyonun üzerinde
TL mevduat faizleri, politika faizindeki artışla birlikte yüzde 25-30 seviyelerine yükseldi. Bu oran, yılın ilk yarısında yüzde 17.76 olan enflasyonun belirgin şekilde üzerinde gerçekleşti. Mevduat sahipleri, yüzde 7-12 arasında reel getiri elde etti. Uzmanlar, yüksek faizin TL'yi cazip kıldığını ve yatırımcıların dövizden çıkıp TL mevduata yöneldiğini vurguluyor. TCMB'nin sıkılaşma adımları ve swap anlaşmaları da TL'yi destekleyen diğer faktörler arasında.
Yılın ikinci yarısında piyasaların odak noktası, TCMB'nin faiz politikası ve enflasyon görünümü olacak. Analistler, TL'nin cazibesinin korunması için faizlerin yüksek seyretmesi gerektiğini, aksi takdirde dövize talebin yeniden artabileceğini belirtiyor. Güvenli liman TL'nin konumunu koruyup koruyamayacağı, para politikasının kararlılığına bağlı görünüyor.
