Gümrükler Muhafaza ekipleri, 2023 yılından itibaren düzenlenen 3 bin 430 operasyonla uyuşturucu kaçakçılığına karşı tarihinin en kapsamlı mücadelesini veriyor. Ticaret Bakanlığı verilerine göre, bu operasyonlarda tonlarca uyuşturucu madde ele geçirilirken, uluslararası kartellerin Türkiye üzerinden geçiş güzergâhları büyük ölçüde sekteye uğratıldı. Bakanlık yetkilileri, 2024 yılının ilk yarısında operasyon sayısının bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 40 arttığını belirtti.
Operasyonların bilançosu
Son iki yılda gerçekleştirilen 3 bin 430 operasyonda, 26 ton eroin, 15 ton kokain ve 120 ton esrar ele geçirildi. Ayrıca sentetik uyuşturucu üretiminde kullanılan binlerce litre kimyasal madde de operasyonlarda yakalandı. Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü, özellikle İran ve Afganistan kaynaklı eroinin Avrupa'ya geçişini önlemek için sınır kapılarında ve limanlarda yoğun denetim yapıyor. Bu kapsamda, İpsala, Kapıkule ve Habur gibi kritik noktalarda narkotik dedektör köpekleri ve X-ray cihazlarıyla donatılmış ekipler 7/24 görev yapıyor.
Yeni yöntemler ve teknolojik altyapı
Ticaret Bakanlığı, kaçakçılıkla mücadelede teknolojik yatırımlara hız verdi. Gümrük kapılarına yerleştirilen gelişmiş tarama sistemleri, tır, konteyner ve özel araçlardaki gizli bölmeleri tespit edebiliyor. Ayrıca, ihbar hatlarına gelen bilgiler kapsamında ekipler, risk analizi yaparak hedefe yönelik operasyonlar düzenliyor. 2023 yılında devreye alınan mobil narkotik laboratuvarları sayesinde, sahada hızlı test yapılarak şüpheli maddeler anında analiz edilebiliyor. Bu sayede, delil kaybı yaşanmadan suçüstü yakalamalar artıyor.
Uluslararası iş birliği
Türkiye, uyuşturucu kaçakçılığıyla mücadelede Avrupa Birliği (Europol) ve Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC) ile bilgi paylaşımını artırdı. Özellikle Balkan rotası üzerindeki ülkelerle ortak operasyonlar düzenleniyor. Geçtiğimiz ay, Romanya ve Bulgaristan gümrükleriyle eş zamanlı yapılan bir operasyonda 500 kilogram kokain ele geçirildi. Ticaret Bakanlığı yetkilileri, bu iş birliğinin 2025 yılında daha da genişletileceğini duyurdu.
Kaçakçılığın sosyal maliyeti
Uyuşturucu kaçakçılığı, sadece güvenlik değil aynı zamanda sağlık ve sosyal sorunları da beraberinde getiriyor. Türkiye Uyuşturucu ve Bağımlılık İzleme Merkezi (TUBİM) verilerine göre, son iki yılda uyuşturucu bağlantılı ölümlerde artış yaşanırken, genç nüfus arasında sentetik uyuşturucu kullanımı yaygınlaşıyor. Gümrükler Muhafaza ekiplerinin başarısı, arz zincirini kırmada kritik rol oynuyor. Ancak uzmanlar, talebin azaltılması için eğitim ve rehabilitasyon çalışmalarının da hızlandırılması gerektiğini vurguluyor.
Değerlendirme
Gümrükler Muhafaza ekiplerinin ortaya koyduğu bu performans, Türkiye'nin uyuşturucuyla mücadelede kararlılığını gösteriyor. 3 bin 430 operasyon gibi rekor bir rakam, sadece yurt içinde değil, bölgesel ve küresel ölçekte de caydırıcılık yaratıyor. Bununla birlikte, kaçakçılık yöntemlerinin sürekli değişmesi ve organize suç örgütlerinin yeni güzergâhlar keşfetmesi, mücadelenin dinamik kalmasını gerektiriyor. Devletin teknoloji yatırımları ve uluslararası iş birliğini artırması, uzun vadede bu suç türüyle baş etmede belirleyici olacak.
