Gökova Ekoloji Meclisi, Muğla'nın Ula ilçesine bağlı Akyaka Mahallesi'nde kıyıların özel işletmelerce adeta işgal edildiğini belirterek, yetkili kurumlara hukukun üstünlüğünü hatırlatan açık bir çağrı yaptı. Meclis tarafından yapılan yazılı açıklamada, kıyıların anayasal güvence altında olduğu vurgulanarak, 'Kıyılar halkındır' ilkesinin hayata geçirilmesi istendi. Açıklamada, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 43. maddesine atıfta bulunularak, kıyıların kamu yararına kullanılmasının zorunlu olduğu hatırlatıldı.
Kıyıların ticarileşmesine tepki büyüyor
Gökova Ekoloji Meclisi sözcüsü, Akyaka'daki Gökova Körfezi kıyılarının, özellikle yaz aylarında, bazı işletmeler tarafından şezlong ve şemsiyelerle donatılarak adeta özel plaj haline getirildiğini ifade etti. Sözcü, 'Vatandaşlarımız denize girmek ve kıyıdan yararlanmak istediğinde ya ücret ödemek zorunda kalıyor ya da fiziksel engellerle karşılaşıyor. Bu durum hem anayasaya hem de 3621 sayılı Kıyı Kanunu'na aykırıdır' dedi. Meclis, bu uygulamaların kıyıların doğal yapısına da zarar verdiğini, ekosistemin tahrip edildiğini belirtti.
Hukuk işletilmeli, çağrı yapıldı
Açıklamada, Muğla Büyükşehir Belediyesi, Ula Kaymakamlığı, Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ile Sahil Güvenlik Komutanlığı'na seslenilerek, 'Kıyıların kamuya açık şekilde düzenlenmesi, hukuka aykırı işgallerin sonlandırılması ve gerekli yasal işlemlerin başlatılması için göreve çağırıyoruz' ifadelerine yer verildi. Meclis, yetkililerin duyarsız kalması durumunda yargı yoluna başvuracaklarını da sözlerine ekledi. Gökova Ekoloji Meclisi ayrıca, Türkiye genelindeki tüm kıyılarda benzer sorunların yaşandığına dikkat çekerek, ulusal bir kıyı politikası oluşturulmasını talep etti.
Geçtiğimiz yıllarda da çeşitli sivil toplum örgütleri, Akyaka'daki işletmelerin kıyı işgallerine karşı eylemler düzenlemişti. Özellikle 2022 yılında bazı plajlara girişlerin ücretlendirilmesi ve kıyı şeridinin daraltılması büyük tepki çekmişti. Çevre aktivistleri, denize erişimin temel bir hak olduğunu vurgulayarak, 'Kıyılar hepimizin' sloganıyla kampanyalar yürütmüştü.
Anayasa'nın 43. maddesi 'Kıyılar, Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Deniz, göl ve akarsu kıyılarıyla, deniz ve göllerin kıyılarını çevreleyen sahil şeritlerinden yararlanmada öncelikle kamu yararı gözetilir.' hükmünü içermektedir. 3621 sayılı Kıyı Kanunu ise kıyıların herkesin eşit ve serbest olarak yararlanmasına açık olduğunu, buralarda yapı yapılamayacağını ve kıyıların özel mülkiyete konu olamayacağını düzenler.
Bu gelişme, Türkiye'de kıyıların korunması ve kamu yararına kullanımı konusundaki tartışmaları yeniden alevlendirdi. Uzmanlar, yerel yönetimlerin kıyı yönetim planlarını uygularken hukuka ve kamu yararına öncelik vermesi gerektiğini belirtiyor. Gökova Ekoloji Meclisi'nin bu çıkışı, diğer kıyı bölgelerindeki sivil toplum kuruluşlarına da örnek teşkil edebilir.
