İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarında uzuvlarını kaybeden Filistinli sporcular, Alman spor giyim devi Adidas'ın ampute bireylere yönelik reklam kampanyasında eski bir İsrail askerini kullanmasını protesto ederek şirketin ürünlerini boykot etme çağrısı yaptı. Gazze'deki ampute futbol takımı oyuncuları, kampanyanın Filistinlilerin acılarını görmezden geldiğini ve sporun birleştirici ruhuna aykırı olduğunu belirtti. Boykot çağrısı, sosyal medyada hızla yayılırken uluslararası spor camiasında da yankı uyandırdı.
Protestonun Gerekçesi: Ampute Reklamında Eski İsrail Askeri
Adidas, ampute sporculara yönelik yeni ürün serisinin tanıtımında, İsrail ordusunda görev yapmış ve ampute olan bir eski askeri model olarak kullandı. Filistinli sporcular, bu tercihin İsrail'in Gazze'de neden olduğu yıkımı ve sivil kayıpları meşrulaştırdığını savunuyor. Gazze'de 7 Ekim 2023'ten bu yana devam eden saldırılarda binlerce sivil hayatını kaybederken, aralarında sporcuların da bulunduğu çok sayıda kişi uzuvlarını kaybetti. Ampute futbolcular, kendileri gibi spor yapmak isteyen Filistinliler için Adidas'ın seçiminin 'kabul edilemez' olduğunu vurguladı.
Filistin Ampute Futbol Takımı kaptanı, yaptığı açıklamada, "Biz sahada sadece futbol oynamıyoruz, aynı zamanda yaşadığımız trajediyi dünyaya duyuruyoruz. Adidas'ın böyle bir kampanyayla bizi yok sayması derin bir hayal kırıklığı yarattı. Bu nedenle tüm Filistinlileri ve dünya kamuoyunu Adidas ürünlerini boykot etmeye davet ediyoruz" dedi. Sporcular, boykotun barışçıl bir tepki olduğunu ve şirketin politikasını gözden geçirmesi gerektiğini belirtti.
Boykot Çağrısı Hızla Yayılıyor
Boykot çağrısı, sosyal medyada kısa sürede geniş kitlelere ulaştı. #BoycottAdidas etiketi altında binlerce paylaşım yapılırken, dünyanın dört bir yanından aktivistler ve spor severler kampanyaya destek verdi. Filistinli sporcular, sadece Adidas'a yönelik değil, İsrail ile iş birliği yapan diğer spor markalarına karşı da benzer eylemlerin sürebileceğini ima etti. Uluslararası Af Örgütü ve bazı insan hakları kuruluşları, spor markalarının etik değerlere uygun davranması gerektiğini hatırlatarak boykotu dolaylı olarak destekledi.
Adidas yönetiminden henüz resmi bir açıklama gelmedi. Ancak şirketin daha önceki dönemlerde de İsrail ile ilişkileri nedeniyle tartışma konusu olduğu biliniyor. 2023 yılında Adidas, İsrail'de düzenlenen bir maratona sponsorluk yapmış, bu da tepkilere yol açmıştı. Şimdi ise ampute reklamındaki tercih, markanın Filistin karşıtı bir duruş sergilediği yönündeki algıyı güçlendirdi.
Gazze'deki sporcular, boykotun ekonomik etkisinin sınırlı olabileceğini ancak sembolik değerinin yüksek olduğunu belirtiyor. Filistinli ampute futbolcular, uluslararası spor federasyonlarına da çağrıda bulunarak, İsrail ile bağlantılı sponsorlukların gözden geçirilmesini istedi. Sporun siyasetten arındırılması gerektiğini savunan kesimler ise boykotun sporun ruhuna zarar verdiğini öne sürüyor. Ancak Filistinli sporcular, yaşadıkları acıların spor siyasetiyle ilgisi olmadığını, sadece adalet arayışı olduğunu vurguluyor.
Adidas'ın Geçmişi ve Küresel Tepkiler
Adidas, dünya çapında tanınan bir marka olarak, sosyal sorumluluk projeleriyle de gündeme geliyor. Ancak şirketin İsrail ile olan ticari ilişkileri, özellikle Filistin yanlısı grupların hedefi olmasına neden oluyor. 2021'de Adidas, Filistinli bir modeli işe alarak çeşitlilik mesajı vermişti; ancak şimdiki kampanya bu imajı zedelemiş görünüyor. Boykot çağrısı, sadece Gazze'de değil, Batı Şeria, Lübnan ve Ürdün'deki mülteci kamplarında da destek buldu. Avrupa'daki bazı sivil toplum kuruluşları, Adidas mağazaları önünde protesto gösterileri düzenledi.
Uzmanlar, spor markalarının siyasi çatışmalarda tarafsız kalmasının giderek zorlaştığını belirtiyor. Küresel markalar, bir yandan geniş müşteri kitlesini korumak, diğer yandan etik değerlere bağlı kalmak arasında sıkışıyor. Adidas'ın bu krizde nasıl bir yol izleyeceği merak konusu. Şirketin özür dilemesi veya kampanyayı geri çekmesi, boykotun seyrini değiştirebilir. Ancak Filistinli sporcular, taleplerinin sadece bir özürle karşılanmayacağını, somut adımlar beklediklerini ifade ediyor.
Öte yandan, boykot hareketi Filistinli ampute sporcuların sesini duyurması açısından önemli bir fırsat yarattı. Dünya basınında geniş yer bulan protesto, Gazze'deki insani krizi bir kez daha gündeme taşıdı. Sporcular, uluslararası toplumun Filistin halkının yanında durması gerektiğini savunuyor. Adidas'ın yanıtı ve boykotun ekonomik yansımaları önümüzdeki günlerde netlik kazanacak. Filistinli sporcular ise kararlılıkla mücadeleye devam edeceklerini söylüyor.
