İsrail’in 7 Ekim 2023’ten bu yana abluka ve bombardıman altında tuttuğu Gazze Şeridi’nde en ağır bedeli ödeyenler çocuklar. Al Jazeera’nın yayımladığı kapsamlı bir rapor, savaşın gölgesinde büyümek zorunda kalan Filistinli çocuklarının yaşadığı derin travmaları, fiziksel kayıpları ve psikolojik yıkımı belgeliyor. BM verilerine göre her gün onlarca çocuk hayatını kaybederken, kurtulanlar ise açlık, susuzluk ve patlama sesleri arasında bir gelecek kurmaya çalışıyor.
Rapora göre çocuk ölümleri ve yaralanmaları
Al Jazeera’nın saha ekipleri ve yerel sağlık kaynaklarına dayandırdığı raporda, Ekim 2023’ten bu yana Gazze’de en az 14.500 çocuğun hayatını kaybettiği, 25 binin üzerinde çocuğun ise yaralandığı ifade ediliyor. Yaralanmaların büyük kısmı şarapnel ve ezilme kaynaklı olup, birçok çocuk engelli kalmış durumda. Raporda ayrıca, çatışmaların doğrudan hedefi olan okullar ve hastaneler nedeniyle çocukların eğitim ve sağlık hizmetlerinden mahrum kaldığı vurgulanıyor. BM Yakın Doğu’daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA) okullarının yüzde 70’inden fazlası hasar gördü veya imha edildi.
Beslenme krizi ve kıtlık tehdidi
Raporun en çarpıcı bölümlerinden biri, Gazze’de çocuklar arasında yaygınlaşan akut yetersiz beslenme. Dünya Gıda Programı (WFP) verilerine göre, Gazze’deki çocukların yüzde 25’i akut yetersiz beslenme nedeniyle hayati tehlike altında. Kuzey Gazze’de bu oran yüzde 40’ı buluyor. İsrail’in sınırlı insani yardım girişine izin vermesi, temel gıda maddelerinin tükenmesine ve çocuk ölümlerinin artmasına yol açtı. Raporda, ekmek ve temiz suya erişemeyen ailelerin çocuklarını hayvan yemi ve atık su içmeye zorlandığı belirtiliyor. Kızılhaç ve Kızılay yetkilileri, özellikle 5 yaş altı çocuklarda ölümlerin kıtlık kaynaklı olduğunu teyit ediyor.
Psikolojik travma ve umutsuzluk
Savaşın psikolojik etkileri de raporda geniş yer buluyor. Gazze’deki çocuk psikologları, çocuklarda yaygın şekilde travma sonrası stres bozukluğu (TSSB), uyku sorunları, içe kapanma ve saldırgan davranışlar gözlemliyor. Birçok çocuk, sürekli hava saldırıları ve patlama sesleri nedeniyle konuşma güçlüğü çekiyor. Al Jazeera’nın görüştüğü bir psikolog, “Çocuklar artık ‘bomba’ diyor, ‘top’ diyor. Savaş, onların oyun diline bile işlemiş durumda” ifadelerini kullanıyor. Rapor, çocukların yakınlarını kaybetme, evsiz kalma ve sürekli yer değiştirme nedeniyle normal gelişim süreçlerini tamamlayamadıklarını ortaya koyuyor.
Uluslararası toplumun tepkisi ve eksiklikler
Rapor, uluslararası toplumun Gazze’deki çocuk krizine verdiği yetersiz tepkiyi de eleştiriyor. BM Güvenlik Konseyi’nin ateşkes çağrıları sonuçsuz kalırken, İsrail’in kuşatması devam ediyor. UNICEF, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve diğer kuruluşlar, Gazze’nin kuzeyine yardım ulaştırmanın neredeyse imkânsız olduğunu bildiriyor. Raporda, uluslararası hukukun açıkça ihlal edilmesine rağmen yaptırım uygulanmaması eleştirilerek, çocuk ölümlerinin sorumlularının hesap vermesi gerektiği belirtiliyor. Ayrıca, taraflı medya yayıncılığı ve çatışmanın yanlış tanımlanmasının, kamuoyunda farkındalık oluşturmayı zorlaştırdığı ifade ediliyor.
Gazze’de yaşanan insani felaket, özellikle çocuklar üzerinde silinmez izler bırakıyor. Binlerce çocuğun öldüğü, on binlercesinin yaralandığı ve bir o kadarının da travma mağduru olduğu bu süreç, uluslararası toplumun vurdumduymazlığıyla daha da derinleşiyor. Bir çocuğun bile bu koşullarda büyümeye mahkûm edilmesi kabul edilemezken, krizin çözümü için öncelikle kalıcı bir ateşkesin sağlanması ve insani yardımın kesintisiz biçimde bölgeye ulaştırılması gerekiyor. Aksi takdirde, Gazze’de yeni bir kuşak kaybolup gidecek.
