Ankara'da Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne sunulan kanun teklifi, en az 15 yıl fiilen gazetecilik mesleğini icra etmiş Türk vatandaşlarına yeşil pasaport hakkı getiriyor. Teklif, meslek grubunun uzun süredir talep ettiği düzenlemeyi kapsıyor ve kabul edilirse gazeteciler, hususi damgalı pasaport sahibi olacak. Düzenleme, basın mensuplarının yurt dışı seyahatlerinde vize kolaylığı sağlamayı amaçlıyor.
Teklifin detayları ve kapsamı
Kanun teklifi, yeşil pasaport olarak bilinen hususi damgalı pasaport için aranan 15 yıllık fiili gazetecilik şartını netleştiriyor. Buna göre, mesleğe basın kartı ile başlamış ve fiilen haber üretim sürecinde bulunmuş gazeteciler, bu haktan yararlanabilecek. Teklifte, gazetecilik mesleğinin tanımı ve fiili çalışma süresinin nasıl belgeleneceğine ilişkin hükümler de yer alıyor. Düzenlemenin yasalaşması halinde, yeşil pasaport başvuruları İçişleri Bakanlığı ve ilgili kurumlar tarafından değerlendirilecek.
Meslek örgütlerinden olumlu tepki
Gazeteci meslek örgütleri, teklifi olumlu karşıladı. Uzun yıllardır dile getirilen yeşil pasaport talebinin Meclis gündemine taşınması, meslek camiasında memnuniyetle karşılandı. Örgüt temsilcileri, düzenlemenin gazetecilerin mesleki itibarını artıracağını ve uluslararası alanda hareket kabiliyetini genişleteceğini belirtiyor. Ancak, fiili gazetecilik şartının nasıl denetleneceği ve bürokratik süreçlerin nasıl işleyeceği konusunda bazı soru işaretleri de bulunuyor.
Yeşil pasaport nedir, kimler yararlanır?
Yeşil pasaport, resmi olarak hususi damgalı pasaport olarak adlandırılıyor ve belirli meslek gruplarına tanınan bir ayrıcalık. Mevcut uygulamada, milletvekilleri, bakanlar, üst düzey kamu görevlileri, emekli memurlar ve belirli meslek mensupları bu pasaporttan yararlanabiliyor. Gazeteciler için böyle bir hak bulunmuyor. Teklif, bu boşluğu doldurmayı hedefliyor. Yeşil pasaport sahipleri, birçok ülkeye vizesiz veya kolay vize ile seyahat edebiliyor; bu da özellikle uluslararası haber takibi yapan gazeteciler için önemli bir avantaj sağlıyor.
TBMM süreci ve olası etkiler
Teklifin TBMM'deki görüşmeleri önümüzdeki günlerde başlayacak. Komisyon aşamasında yapılacak değerlendirmelerin ardından Genel Kurul'a gelmesi bekleniyor. Düzenlemenin yasalaşması durumunda, on binlerce gazeteci yeşil pasaport başvurusu yapabilecek. Bu gelişme, basın mesleğinin toplumsal statüsünü güçlendirebilir ve nitelikli gazeteci istihdamını teşvik edebilir. Öte yandan, pasaport kriterlerinin suiistimal edilmemesi için sıkı denetim mekanizmalarının oluşturulması gerekiyor. Teklifin yasalaşma süreci, meslek örgütleri ve kamuoyu tarafından yakından takip edilecek.
