İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, Gazete Pencere muhabiri Can Bursalı hakkında "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" suçlamasıyla soruşturma başlattı. Bursalı, şüpheli sıfatıyla ifade vermek üzere emniyete çağrıldı. Gözaltı talimatı bulunmuyor. Soruşturmanın, Bursalı'nın bir haberiyle ilgili olduğu öğrenildi. Basın özgürlüğü dernekleri, karara tepki gösterdi.
İfade Çağrısı ve Gerekçe
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, Gazete Pencere muhabiri Can Bursalı hakkında "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" suçlamasıyla resen soruşturma başlattı. Soruşturma kapsamında Bursalı, şüpheli sıfatıyla ifade vermek üzere çağrıldı. Başsavcılıktan yapılan açıklamada, Bursalı'nın herhangi bir gözaltı talimatı olmaksızın davet edildiği, ifadesinin alınmasının ardından serbest bırakılacağı belirtildi. İfade işlemlerinin önümüzdeki günlerde gerçekleştirilmesi bekleniyor.
Soruşturmanın, Bursalı'nın kaleme aldığı bir haber üzerine başlatıldığı aktarıldı. Haberin içeriğine ilişkin detaylar paylaşılmazken, suçlamanın, Türk Ceza Kanunu'nun 217/A maddesinde düzenlenen "halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma" maddesine dayandığı öğrenildi. Bu madde, toplumun huzurunu bozmaya elverişli gerçeğe aykırı bilgiyi yayma eylemlerini kapsıyor. Suçlamanın, Bursalı'nın haberindeki bazı ifadelerin "gerçeğe aykırı" olduğu iddiasına dayandığı tahmin ediliyor.
Basın Özgürlüğü Tartışmaları
Gelişme, basın özgürlüğü savunucuları tarafından endişeyle karşılandı. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti (TGC) ve Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS) yaptıkları ortak açıklamada, gazetecilere yönelik bu tür soruşturmaların ifade özgürlüğünü kısıtladığını ve gazetecilik faaliyetlerinin suç unsuru haline getirilmemesi gerektiğini vurguladı. Açıklamada, "Gazetecilik, kamuyu bilgilendirme amacı taşır. Eleştirel haberler, kişilerin veya kurumların hoşuna gitmeyebilir. Ancak bu durum, haberin suç sayılmasını gerektirmez. Haber, gerçekleri yansıtıyorsa, kamu yararı varsa, basın özgürlüğü kapsamında korunmalıdır" denildi.
Uluslararası Af Örgütü'nün Türkiye ofisi de konuya ilişkin bir açıklama yayımladı. Açıklamada, "Halkı yanıltıcı bilgiyi yayma" suçlamasının gazetecileri susturmak için sıklıkla kullanıldığına dikkat çekilerek, "Bu suçlama, ifade özgürlüğü hakkına açık bir müdahaledir. Yetkililer, gazetecilere yönelik baskıları sona erdirmelidir" ifadelerine yer verildi.
Can Bursalı'nın Kariyeri ve Daha Önceki Davalar
Uzun yıllardır gazetecilik yapan Can Bursalı, özellikle çevre, kent ve insan hakları konularındaki haberleriyle tanınıyor. Daha önce de çeşitli davalarla karşı karşıya kalan Bursalı, çoğu zaman beraatle sonuçlanan yargı süreçleri yaşadı. Geçmişte, İstanbul'daki bazı kentsel dönüşüm projelerini eleştiren haberleri nedeniyle hedef gösterilmiş ve tehditler almıştı. Bu süreçte yaptığı açıklamalarda, "Gazetecilik, sorumluluk isteyen bir meslek. Ben, kamu yararına olduğuna inandığım konuları araştırarak yazıyorum. Hukuki süreçler, yıldırmaya yönelikse, bu beni durdurmaz" demişti.
Can Bursalı'nın avukatı ise soruşturmanın dayanaksız olduğunu belirterek, "Müvekkilimin haberleri, kamu yararı taşıyan, doğru ve belgelere dayanan haberlerdir. Bu suçlama, ifade özgürlüğüne yönelik bir baskıdır. İfade sürecinde hukuki savunmamızı yapacağız ve beraatini sağlayacağız" dedi.
Hukuki Süreç ve Olası Sonuçlar
TCK 217/A maddesi, suçun işlenmesi hâlinde bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası öngörüyor. Bu nedenle Bursalı hakkında ciddi bir ceza istemiyle dava açılabileceği belirtiliyor. Ancak hukukçular, ifade özgürlüğü kapsamındaki haberlerin bu maddeye dahil edilmesinin Anayasa'ya aykırı olduğunu savunuyor. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) içtihatlarına göre, basın özgürlüğü, demokratik toplumun temel taşlarından biridir ve gazetecilerin haber verme hakkı, kamuoyunu ilgilendiren konularda geniş yorumlanmalıdır.
Bursalı'nın ifadesinin ardından savcılığın takdirine göre ya takipsizlik ya da iddianame düzenlenecek. İddianame hazırlanırsa, dava süreci başlayacak. Bursalı, daha önceki davalarda olduğu gibi, bu süreçte de masumiyet karinesinden yararlanacak ve adil yargılanma hakkına sahip olacak.
Bu soruşturma, Türkiye'de basın özgürlüğü alanındaki endişeleri bir kez daha gündeme getirdi. Uluslararası basın özgürlüğü endekslerinde Türkiye'nin alt sıralarda yer alması, gazetecilere yönelik soruşturma ve davaların sıklığıyla ilişkilendiriliyor. P24'ün verilerine göre, Türkiye'de şu anda cezaevinde 40'tan fazla gazeteci bulunuyor. Bu tablo, ifade özgürlüğünün korunmasına yönelik yasal güvencelerin hayata geçirilmesi gerektiğini gösteriyor.
