İngiltere'de 25 yıl önce bir futbol maçı sırasında aniden fenalaşan Peter Forshaw'ın yaşadığı gizemli rahatsızlık, yıllar süren araştırmaların ardından nihayet çözüldü. Forshaw'ın kalp krizi geçirdiği sanılan belirtileri, aslında nadir görülen bir kalp rahatsızlığı olan 'spontan koroner arter diseksiyonu' (SCAD) olduğu ortaya çıktı. Bu hastalık, en küçük bir hareketin bile hayati tehlike yaratabileceği kadar ciddi seyredebiliyor.
25 Yıllık Belirsizlik
1999 yılında, henüz 30'lu yaşlarında olan Peter Forshaw, amatör bir futbol maçında topun peşinden koşarken aniden göğsünde şiddetli bir ağrı hissetti. Nefes almakta zorlanan Forshaw, hemen hastaneye kaldırıldı ancak yapılan tüm testlerde kalp krizi geçirdiğine dair bir bulguya rastlanmadı. Doktorlar, yaşadığı durumu 'aşırı stres' ya da 'panik atak' olarak değerlendirdi. Ancak olay, Forshaw'ın hayatında bir dönüm noktası oldu. Maçtan sonra da benzer semptomlar tekrarladı; her seferinde acil servise başvuran Forshaw, defalarca taburcu edildi ve 'endişeli bir hasta' olarak nitelendirildi.
Yıllar içinde bu ataklar, Forshaw'ın günlük yaşamını ciddi şekilde kısıtladı. En ufak bir efor, merdiven çıkma, hatta bazen sadece heyecanlanmak bile göğüs ağrısına ve nefes darlığına yol açıyordu. Forshaw, kendini sürekli bir tehdit altında hissediyor ve bu durumdan kurtulmak için birçok doktora başvuruyordu. Ancak hiçbir hekim, bu semptomların altında yatan gerçek bir fiziksel neden bulamıyordu. Bu belirsizlik, Forshaw'ın psikolojisini de olumsuz etkiledi; kendini 'hastalık hastası' olarak görmeye başladı.
Doğru Teşhisin Hikayesi
2023 yılında, yani 24 yıl sonra, Forshaw'ın şansı döndü. Bir akşam yemek yerken yine göğüs ağrısı ve nefes darlığı yaşayan Forshaw, bu kez ambulansla hastaneye kaldırıldı. Yapılan ekokardiyografi ve anjiyografi sonuçları, doktorları şaşırttı: Forshaw, SCAD geçiriyordu. SCAD, kalbe kan taşıyan koroner arterlerin duvarlarında ani bir yırtılma oluşması ve bu yırtılmanın kan akışını engellemesi anlamına geliyor. Bu durum, çoğunlukla genç ve sağlıklı görünen bireylerde, özellikle kadınlarda görülüyor ve sıklıkla kalp kriziyle karıştırılıyor. Forshaw, yıllardır aslında her atakta bu hastalığın nüksettiğini öğrenmişti.
Leeds Genel Hastanesi'nden kardiyolog Dr. Sarah Clarke, Forshaw'ın durumu hakkında şunları söylüyor: "Peter'ın vakası, SCAD'ın ne kadar sinsi olabileceğini gösteriyor. Belirtileri klasik kalp krizine çok benziyor ancak anjiyografide çoğu zaman belirgin bir tıkanıklık görünmüyor. Bu yüzden hastalar yanlış teşhis alabiliyor. Teknolojideki ilerlemeler ve artan farkındalık sayesinde artık bu tür vakaları daha iyi tespit edebiliyoruz."
Hastalıkla Yaşamak ve Yeni Umutlar
Forshaw, doğru teşhisin ardından tedavi sürecine başladı. SCAD'ın tam bir tedavisi olmamakla birlikte, hastalığın yönetimi mümkün. Forshaw'a özel bir egzersiz programı ve stres yönetimi önerildi. Ayrıca, herhangi bir atak anında müdahale edebilmek için yanında nitrogliserin spreyi taşıması gerektiği belirtildi. Forshaw, yaşadığı onca yılın ardından artık neyle mücadele ettiğini bilmenin kendisine büyük bir rahatlık verdiğini söylüyor: "Yıllarca 'acaba ben mi abartıyorum' diye düşündüm. Artık semptomlarımın gerçek olduğunu ve bir sebebi olduğunu biliyorum. Bu, başa çıkmayı çok daha kolaylaştırıyor."
Forshaw'ın hikayesi, tıp dünyasında da yankı uyandırdı. Uzmanlar, özellikle genç bireylerde görülen açıklanamayan göğüs ağrılarında SCAD ihtimalinin de göz önünde bulundurulması gerektiğini vurguluyor. İngiltere Kalp Vakfı, SCAD ile ilgili farkındalığı artırmak için kampanyalar başlattı. Forshaw ise yaşadığı onca yılın ardından şimdi aynı durumdaki insanlara umut olmak istiyor: "Biliyorum ki benim gibi yıllarca teşhis almadan yaşayan başkaları da var. Onlara diyorum ki, pes etmeyin, doğru doktoru bulana kadar mücadele edin."
SCAD Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Spontan koroner arter diseksiyonu (SCAD), kalp krizinin nadir bir nedeni olarak biliniyor. Çoğunlukla 40-50 yaş arası kadınlarda görülse de erkeklerde de ortaya çıkabiliyor. SCAD'ın kesin nedeni bilinmemekle birlikte, stres, yoğun egzersiz, doğum sonrası dönem ve bazı bağ dokusu hastalıkları risk faktörleri arasında sayılıyor. Belirtileri arasında göğüs ağrısı, nefes darlığı, terleme ve bulantı yer alıyor. Tedavide hastanın durumuna göre ilaç tedavisi veya anjiyoplasti gibi yöntemler uygulanabiliyor. Uzmanlar, SCAD geçiren kişilerin hamilelik gibi tetikleyici durumlardan kaçınması ve düzenli kardiyolojik kontrollerini yaptırması gerektiğini belirtiyor.
