Filipinler Merkez Bankası (Bangko Sentral ng Pilipinas), piyasa beklentilerine paralel olarak politika faizini 25 baz puan artırarak yüzde 4,75 seviyesine yükseltti. Karar, ülkede yükselen enflasyonla mücadele ve Filipin pesosundaki değer kaybını durdurma amacı taşıyor. Merkez Bankası, bu yılki beşinci toplantısında da sıkılaştırma adımı atarak parasal duruşunu daha da sertleştirmiş oldu.
Faiz Artışının Gerekçeleri
Merkez Bankası Başkanı Eli Remolona, karar sonrası yaptığı açıklamada, enflasyonun beklentilerin üzerinde seyrettiğini ve bu nedenle faiz artışının kaçınılmaz olduğunu belirtti. Filipinler'de tüketici fiyatları endeksi, Eylül ayında yıllık bazda yüzde 6,1 artış göstererek merkez bankasının yüzde 2-4 hedef aralığının oldukça üzerinde gerçekleşti. Özellikle gıda ve enerji fiyatlarındaki yükseliş, enflasyonun ana itici gücü olarak öne çıkıyor. Ayrıca, ABD doları karşısında zayıflayan Filipin pesosu, ithalat maliyetlerini artırarak enflasyonist baskıları daha da derinleştiriyor.
Karar, ekonomistlerin büyük ölçüde tahmin ettiği bir adımdı. Bloomberg anketine katılan 20 ekonomistin 19'u faiz artışı beklerken, sadece bir ekonomist faizin sabit kalacağını öngörmüştü. Böylece Filipinler Merkez Bankası, selefi Bangko Sentral'in faiz artırım döngüsünü sürdürmüş oldu.
Ekonomik Etkiler ve Beklentiler
Faiz artışının kredi maliyetlerini artırarak iç talebi yavaşlatması bekleniyor. Özellikle konut ve otomobil kredileri gibi tüketici borçlanmalarında daralma yaşanabilir. Ancak Merkez Bankası, bu adımın enflasyonu kontrol altına alarak ekonomik istikrarı sağlayacağını savunuyor. Filipinler hükümetinin 2024 yılı büyüme hedefi yüzde 6-7 bandında olmasına rağmen, yüksek faiz ortamının büyüme üzerinde aşağı yönlü risk oluşturduğu da bir gerçek. Uluslararası Para Fonu (IMF), Filipinler ekonomisi için bu yıl yüzde 5,8 büyüme öngörüsünde bulunuyor.
Uzmanlar, Filipinler Merkez Bankası'nın yılın ilk çeyreğinde ara vermiş olsa da ikinci yarıda faiz artırmaya devam edebileceğini belirtiyor. Özellikle merkez bankasının enflasyon beklentilerini 2025 yılına kadar yüzde 3'ün üzerinde görmesi, ek sıkılaştırma ihtimalini canlı tutuyor.
Kararın ardından Filipinler borsası hafif yükselişle tepki verirken, pesosu dolar karşısında neredeyse sabit kaldı. Tahvil faizlerinde ise sınırlı bir artış gözlendi. Yatırımcılar, Merkez Bankası'nın bundan sonraki adımlarını ve enflasyon verilerini yakından izlemeye devam edecek.
Filipinler Merkez Bankası'nın faiz artışı, küresel çapta merkez bankalarının sıkılaştırma politikalarına benzer bir çizgide ilerliyor. ABD Merkez Bankası'nın da faizleri yüksek tutması, gelişmekte olan ülkelerin para birimleri üzerinde baskı yaratırken, Filipinler gibi ülkelerin kendi faizlerini artırması beklenen bir durum. Önümüzdeki dönemde enflasyon ve büyüme arasındaki hassas dengenin korunması, ekonomi yönetiminin en büyük sınavı olacak.