ABD Başkanı Donald Trump'ın Türkiye ziyaretinin ardından gündeme gelen F110 jet motoru satışında kritik bir eşik aşıldı. ABD Kongresi'nde başlatılan 15 günlük inceleme süresi sona erdi. Bu süre zarfında Temsilciler Meclisi veya Senato Genel Kurulu'ndan satışa yönelik herhangi bir itiraz gelmemesi halinde süreç otomatik olarak onaylanmış sayılacak. Türkiye'nin milli muharip uçağı KAAN'da kullanılması planlanan motorların tedariki için bu gelişme büyük önem taşıyor.
Satış süreci nasıl işliyor?
ABD'de savunma ürünleri ihracatı, Silah İhracat Kontrol Yasası (AECA) kapsamında Kongre'ye bildiriliyor. Bildirim sonrası Kongre'nin 15 günlük bir inceleme süresi bulunuyor. Bu süre zarfında Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi veya Senato Dış İlişkiler Komitesi satışı engellemek için bir karar tasarısı sunabilir. Ancak herhangi bir itiraz gelmezse satış otomatik olarak ilerliyor. Kaynaklar, komitelerden bu yönde bir girişim olmadığını belirtiyor.
KAAN'ın motor gücü
KAAN, Türkiye'nin beşinci nesil savaş uçağı projesi olarak öne çıkıyor. Proje kapsamında GE Aerospace tarafından üretilen F110-GE-129 motorlarının kullanılması planlanıyor. Bu motorlar, F-16 savaş uçaklarında da kullanılan güçlü ve kanıtlanmış bir tahrik sistemi sunuyor. Türkiye, başlangıçta iki adet F110 motoru tedarik edecek. İlerleyen aşamalarda ise yerli motor geliştirme çalışmaları devam ediyor.
Stratejik önemi
F110 motorlarının tedariki, KAAN'ın ilk uçuş testleri ve seri üretim takvimi açısından kritik. Türkiye'nin savunma sanayiinde dışa bağımlılığı azaltma hedefi doğrultusunda, bu satış geçici bir çözüm olarak değerlendiriliyor. Uzun vadede TUSAŞ ve TEI'nin geliştirdiği milli motorun KAAN'a entegre edilmesi planlanıyor. Ancak bu sürecin tamamlanması yıllar alabilir.
Satışın onaylanması, Türkiye-ABD savunma iş birliğinde yeni bir sayfa açabilir. Özellikle F-35 programından çıkarılmanın yarattığı güven bunalımının ardından, bu tür adımlar iki ülke arasındaki ilişkilerin normalleşmesine katkı sağlayabilir. Diğer yandan, Rusya'dan S-400 savunma sistemi alımı nedeniyle devam eden CAATSA yaptırımlarının etkisi sürüyor. Kongre'den itiraz gelmemesi, bu yaptırımların motor satışını etkilemediğini gösteriyor.
Sonuç olarak, F110 motor satışı önümüzdeki günlerde resmen yürürlüğe girecek ve KAAN projesi için önemli bir kilometre taşı daha geride kalacak. Türkiye'nin beşinci nesil savaş uçağı hedefi doğrultusunda atılan bu adım, savunma sanayiinde bağımsızlık vizyonunun bir parçası olarak değerlendiriliyor. Uzun vadede yerli motor geliştirme projesinin başarıya ulaşması, Türkiye'nin bu alandaki tam bağımsızlığını sağlayacak en önemli faktör olacak.