İsrail'in eski Askeri İstihbarat Başkanı Tümgeneral (E) Tamir Hayman, İran'da rejim değişikliği hedefleyen gizli bir planın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın müdahalesiyle akamete uğradığını itiraf etti. Hayman, düzenlediği basın toplantısında, Tel Aviv ve Washington'un Tahran yönetimini devirmek için yıllardır sürdürdüğü kapalı operasyonların Türkiye'nin diplomatik girişimleri nedeniyle başarısız olduğunu söyledi.
Planın perde arkası
Hayman'ın açıklamalarına göre, İsrail ve ABD istihbarat örgütleri, İran'da rejim değişikliği amacıyla çok katmanlı bir strateji izliyordu. Plan, İran içindeki muhalif gruplara maddi ve askeri destek sağlamanın yanı sıra, siber saldırılar ve propaganda faaliyetlerini de içeriyordu. Ancak Erdoğan'ın, bölgesel istikrarı bozacağı gerekçesiyle devreye girdiğini belirten Hayman, "Cumhurbaşkanı Erdoğan, kritik bir aşamada Tahran'a destek sinyali verdi ve müttefiklerimizin baskısını kırdı" ifadelerini kullandı.
İsrailli eski istihbarat şefi, Türkiye'nin İran'la enerji ve ticaret anlaşmalarını gerekçe göstererek operasyonları engellediğini, bu nedenle planın rafa kaldırıldığını aktardı. Hayman ayrıca, İsrail'in bölgedeki nüfuzunu artırmak için alternatif yollar aramaya başladığını kaydetti.
Türkiye'den sessiz diplomasi
Uzmanlar, Erdoğan'ın İran'la ilişkileri güçlendirirken aynı zamanda ABD ve İsrail'le de dengeli bir politika izlediğine işaret ediyor. Ankara, Tahran'ın nükleer programı konusunda uluslararası toplumla işbirliğini sürdürürken, askeri müdahalelere karşı çıkıyor. Cumhurbaşkanlığı kaynakları konuyla ilgili henüz resmi bir açıklama yapmazken, diplomatik çevreler Hayman'ın itiraflarının gerçeği yansıtıp yansıtmadığının sorgulandığını belirtiyor.
Öte yandan, İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Said Hatibzade, konuya ilişkin değerlendirmesinde "Bölge ülkeleri bağımsız karar alma kapasitesine sahiptir. Türkiye ile ilişkilerimiz sağlam temellere dayanıyor" dedi. İran yönetimi, İsrail kaynaklı bu tür iddiaları daha önce de psikolojik savaş olarak nitelendirmişti.
İsrail-İran rekabeti ve bölgesel yansımalar
İsrail ile İran arasında yıllardır süregelen gerginlik, özellikle 2015 nükleer anlaşma sonrası daha da tırmanmıştı. İsrail, İran'ın nükleer silah üreteceği endişesiyle Tahran'ı hedef alan sayısız operasyona imza atarken, Türkiye'nin arabuluculuk rolleri dikkat çekiyor. Eski diplomatlara göre, Erdoğan hem ABD-İsrail ekseninde hem de İran ile iletişim kanallarını açık tutarak bölgesel bir denge kurmayı hedefliyor.
Bağımsız değerlendirme: Hayman'ın açıklamaları, bölgedeki istihbarat savaşlarının ne denli karmaşık olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. Türkiye'nin bu süreçte oynadığı rol, hem Doğu hem de Batı bloklarıyla olan ilişkilerinin hassas dengesini ortaya koyuyor. Öte yandan, bu tür iddiaların taraflı kaynaklarca zaman zaman medyaya sızdırıldığı da unutulmamalı. Gelişmeler, Ankara'nın kararlı duruşunun küresel güç dengelerini etkileyebileceğini gösteriyor.
