Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, New York'ta düzenlenen Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada, Gazze'deki İsrail saldırılarını sert bir dille eleştirdi. Konuşmasının büyük bölümünü Filistin davasına ayıran Erdoğan, İsrail'in uygulamalarını soykırım olarak nitelendirdi. Erdoğan'ın sözleri sırasında İsrailli heyetin salondan ayrıldığı bildirildi.
Erdoğan: "İsrail soykırım uyguluyor"
Erdoğan, BM kürsüsünden yaptığı konuşmada, İsrail'in Gazze'de sivillere yönelik saldırılarını uluslararası hukuk önünde suç olarak tanımladı. "Gazze'de yaşananlar bir insanlık suçudur. İsrail, devlet terörü estirmektedir" ifadelerini kullanan Erdoğan, Filistin halkının yalnız olmadığını vurguladı. Konuşma boyunca İsrail heyetinin salonda bulunmadığı, heyetin Erdoğan'ın sözlerinin ardından salonu terk ettiği belirtildi.
Erdoğan, "Filistin'in sesi olmaya devam edeceğiz. Mazlumun yanında, zalimin karşısında durmaktan vazgeçmeyeceğiz" dedi. Ayrıca, İslam dünyasına ve uluslararası topluma Filistin konusunda ortak hareket etme çağrısı yaptı.
İsrailli heyetin tepkisi
İsrailli yetkililer, Erdoğan'ın konuşmasını "provokatif" olarak nitelendirdi. İsrail Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, "Türkiye Cumhurbaşkanı'nın asılsız iddiaları kabul edilemez" denildi. Ancak İsrail heyetinin konuşma sırasında salonu terk etmesi, uluslararası kamuoyunda geniş yankı buldu.
Diplomatik kaynaklar, İsrail heyetinin BM Genel Kurulu'nda yapılan konuşmalar sırasında zaman zaman salonu terk ettiğini, ancak bu kez eylemin Erdoğan'ın konuşmasına denk geldiğini aktardı.
Uluslararası tepkiler ve BM'nin tutumu
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres, konuşmanın ardından yaptığı açıklamada, "Tüm üye ülkelerin BM platformunu saygı çerçevesinde kullanması gerektiğini" hatırlattı. ABD Dışişleri Bakanlığı ise "İsrail'in güvenliğine olan bağlılığımız sürüyor" mesajı verdi.
Türkiye'nin BM Daimi Temsilciliği, Erdoğan'ın konuşmasının ardından Filistin'e destek amacıyla bir oturum talep etti. Oturumda, Gazze'de ateşkes çağrısı yapılması bekleniyor.
Erdoğan'ın diplomasi trafiği
Erdoğan, BM Genel Kurulu marjında bir dizi ikili görüşme de gerçekleştirdi. ABD Başkanı Joe Biden ile bir araya gelen Erdoğan, Gazze'de acil ateşkes ve insani yardım koridorlarının açılması gerektiğini iletti. Ayrıca, Katar Emiri Şeyh Tamim bin Hamad Al Thani ve Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi ile de görüşmeler yaptı.
Türkiye, İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarının başladığı günden bu yana diplomatik girişimlerini yoğunlaştırmış durumda. Erdoğan, çeşitli platformlarda İsrail'e karşı sert eleştirilerini sürdürüyor.
Arka plan: Gazze'deki insani kriz
7 Ekim 2023'ten bu yana İsrail'in Gazze'ye düzenlediği saldırılarda binlerce sivil hayatını kaybetti. BM raporlarına göre, bölgede insani yardım stokları tükenme noktasında. Uluslararası kuruluşlar, Gazze'de acil ateşkes çağrısı yapıyor.
Türkiye, çeşitli ülkelerle birlikte İsrail'e karşı uluslararası baskı oluşturma çabasında. Erdoğan'ın BM konuşması, bu çabanın en son halkası olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlar, Erdoğan'ın Filistin konusundaki tutarlı duruşunun, Türkiye'nin bölgesel liderlik iddiasını güçlendirdiğini belirtiyor. Ancak İsrail ile ilişkilerin tamamen kopma noktasına gelmesi, enerji ve ticaret gibi alanlarda yeni dengeleri de beraberinde getirebilir. BM'de yaşanan bu son gelişme, uluslararası diplomaside Filistin meselesinin ne denli merkezi bir konumda olduğunu bir kez daha gösterdi.
