ANKARA - AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 20-23 Eylül 2026 tarihleri arasında Amerika Birleşik Devletleri'ne gerçekleştireceği ziyaret süresince Cumhurbaşkanlığı makamına Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz vekalet edecek. Edinilen bilgiye göre, ziyaret programı kapsamında Erdoğan'ın yurt dışında bulunacağı dört gün boyunca Yılmaz, Cumhurbaşkanlığı'nın günlük işleyişini ve resmi programlarını yürütecek. Vekaletname, Anayasa'nın 106. maddesi uyarınca Cumhurbaşkanı'nın geçici olarak görevden ayrılması durumunda Cumhurbaşkanı Yardımcısı'nın makama vekalet etmesi esasına dayanıyor.
Ziyaretin kapsamı ve vekalet süreci
Erdoğan'ın ABD ziyareti, 20 Eylül 2026 Pazar günü başlayacak ve 23 Eylül 2026 Çarşamba günü sona erecek. Ziyaretin içeriğine ilişkin resmi bir açıklama henüz yapılmadı; ancak Cumhurbaşkanlığı kaynakları, programın Birleşmiş Milletler Genel Kurulu çalışmaları ve ikili görüşmeleri kapsadığını belirtiyor. Erdoğan'ın New York'ta düzenlenecek olan BM Genel Kurulu'nun 81. oturumuna katılması ve çeşitli devlet başkanlarıyla bir araya gelmesi bekleniyor.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, vekalet süresince Cumhurbaşkanlığı'nın rutin karar alma mekanizmalarını işletecek. Yılmaz'ın ayrıca, Erdoğan'ın yokluğunda acil durumlarda koordinasyonu sağlamak üzere ilgili bakanlıklar ve kurumlarla temas halinde olacağı ifade ediliyor. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada, vekaletin yasal çerçevede sorunsuz yürütüleceği ve kamu hizmetlerinde herhangi bir aksama yaşanmayacağı vurgulandı.
Anayasal dayanak ve önceki örnekler
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 106. maddesine göre, Cumhurbaşkanı'nın hastalık, yurt dışı gezisi veya benzeri nedenlerle geçici olarak görevinden ayrılması halinde, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cumhurbaşkanlığı'na vekalet eder. Bu düzenleme, 2017 yılında yapılan anayasa değişikliğiyle getirilen Cumhurbaşkanı Yardımcılığı sisteminin bir parçası olarak işliyor. Daha önce de Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın çeşitli yurt dışı ziyaretlerinde Cevdet Yılmaz veya önceki yardımcılar Fuat Oktay benzer şekilde vekalet görevini üstlenmişti.
Cevdet Yılmaz, 2023 genel seçimlerinin ardından Cumhurbaşkanı Yardımcısı olarak atanmıştı. Ekonomi ve kalkınma alanındaki deneyimiyle bilinen Yılmaz, daha önce Kalkınma Bakanlığı ve Başbakan Yardımcılığı görevlerinde bulundu. Vekalet süresince Yılmaz'ın, Cumhurbaşkanlığı'nın yasama organıyla ilişkilerini yürütmesi ve yüksek düzeyli toplantılara başkanlık etmesi öngörülüyor.
Ziyaretin olası gündem maddeleri
Erdoğan'ın ABD ziyareti sırasında ikili görüşmelerde ekonomi, savunma sanayii ve bölgesel gelişmelerin ele alınması bekleniyor. Türkiye'nin ABD ile ilişkilerinde son dönemde F-16 modernizasyonu, Suriye ve Irak'taki gelişmeler ile Doğu Akdeniz'deki doğal gaz arama faaliyetleri öne çıkan başlıklar arasında. Ayrıca, Ukrayna'daki savaşın seyri ve Orta Doğu'daki istikrar arayışları da masada olacak konular arasında gösteriliyor.
Erdoğan'ın BM Genel Kurulu'ndaki konuşmasında, küresel iklim değişikliği, mülteci krizi ve uluslararası ticarette korumacılık gibi konulara değinmesi bekleniyor. Ziyaret sırasında ayrıca Türkiye'nin ABD'deki yatırımcılarla bir araya gelmesi ve iş dünyası temsilcileriyle toplantılar düzenlemesi planlanıyor.
Vekalet sürecinin kamuoyuna yansıması
Cumhurbaşkanlığı vekaleti, kamuoyunda zaman zaman tartışma konusu olsa da yasal çerçevede rutin bir uygulama olarak görülüyor. Muhalefet partileri, daha önceki vekalet dönemlerinde Cumhurbaşkanı'nın yetkilerinin sınırlandırılması gerektiğini savunmuştu. Ancak hükümet kanadı, vekaletin Anayasa'ya uygun şekilde ve şeffaf biçimde yürütüldüğünü belirtiyor.
Öte yandan, Erdoğan'ın yurt dışı ziyaretleri sırasında Cumhurbaşkanlığı'nın karar alma süreçlerinde herhangi bir yavaşlama yaşanmadığı, vekilin günlük rutin işleri yürüttüğü ifade ediliyor. Cevdet Yılmaz'ın vekaleti süresince önemli bir karar alması beklenmiyor; zira kritik atamalar ve stratejik kararlar genellikle Cumhurbaşkanı'nın dönüşüne bırakılıyor.
Erdoğan'ın 23 Eylül 2026'da Türkiye'ye dönmesinin ardından vekalet görevi sona erecek ve Cumhurbaşkanı görevine kaldığı yerden devam edecek. Ziyaretin ardından Cumhurbaşkanlığı tarafından resmi bir açıklama yapılması ve görüşmelerin sonuçlarına ilişkin bilgi verilmesi bekleniyor.
Sonuç olarak, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ABD ziyareti, Türkiye'nin dış politika gündeminde önemli bir yer tutarken, iç siyasette Cumhurbaşkanlığı vekaleti süreci anayasal düzenin işleyişi açısından dikkatle takip ediliyor. Cevdet Yılmaz'ın vekaleti, hem kurumsal sürekliliği sağlamak hem de uluslararası temaslarda Türkiye'nin temsilini güçlendirmek adına kritik bir dönemde gerçekleşiyor.