Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan'ın eşi ve Birleşmiş Milletler (BM) Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan, New York İklim Haftası açılış etkinliğine katıldı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Sıfır Atık Vakfı'nın ana sponsorları arasında yer aldığı etkinlikte Erdoğan, doğa ile kurulan ilişkinin ölçü ve adalet temelinde yeniden tanımlanması gerektiğini ifade etti.
Sıfır Atık yaklaşımı küresel ölçekte yaygınlaşıyor
Emine Erdoğan, BM Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı sıfatıyla katıldığı New York İklim Haftası'nda, sıfır atık hareketinin geldiği noktayı ve geleceğe dair hedefleri paylaştı. Türkiye'nin 2017'de başlattığı Sıfır Atık Projesi'nin kısa sürede uluslararası alanda karşılık bulduğunu hatırlatan Erdoğan, bu yaklaşımın artık bir çevre politikası olmanın ötesine geçerek yeni bir yaşam kültürü haline geldiğini belirtti.
Erdoğan, konuşmasında doğal kaynakların sınırsız olmadığının altını çizerek, üretim ve tüketim alışkanlıklarının dönüştürülmesi gerektiğini vurguladı. "Doğa ile ilişkimizi ölçü ve adalet üzerine kurmalıyız" diyen Erdoğan, bu iki kavramın sürdürülebilir bir geleceğin temel taşları olduğunu ifade etti. Ölçünün, ihtiyaç kadar tüketmeyi; adaletin ise kaynakların nesiller arasında hakkaniyetli dağılımını gerektirdiğini söyledi.
İklim krizi ve atık yönetimi
New York İklim Haftası, küresel iklim krizine karşı çözüm yollarının tartışıldığı, hükümetler, iş dünyası ve sivil toplum temsilcilerinin bir araya geldiği önemli bir platform. Etkinlik kapsamında düzenlenen oturumlarda, atık yönetimi ve döngüsel ekonomi modelleri öne çıkan başlıklar arasında yer aldı. Emine Erdoğan'ın katılımı, Türkiye'nin sıfır atık alanındaki uluslararası liderliğini pekiştirme açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.
BM Genel Kurulu'nun 2022 yılında 30 Mart'ı "Uluslararası Sıfır Atık Günü" ilan etmesi, Türkiye'nin öncülüğünde gerçekleşmişti. Bu karar, sıfır atık hareketinin küresel düzeyde tanınmasının somut bir göstergesi oldu. Emine Erdoğan'ın başkanlık ettiği Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu, bu kararın uygulanması ve yaygınlaştırılması için çalışmalar yürütüyor.
İklim Haftası kapsamında düzenlenen panel ve toplantılarda, gelişmekte olan ülkelerin iklim finansmanına erişimi, teknoloji transferi ve kapasite geliştirme konuları da ele alınıyor. Emine Erdoğan'ın mesajları, iklim adaleti kavramını merkeze alarak bu tartışmalara önemli bir katkı sunuyor.
Türkiye'nin sıfır atık vizyonu
Türkiye, Sıfır Atık Projesi ile atık oluşumunu kaynağında azaltmayı, atıkları ayrıştırarak geri dönüşüme kazandırmayı ve doğal kaynakları verimli kullanmayı hedefliyor. Proje kapsamında kamu kurumları, okullar, hastaneler, iş yerleri ve konutlarda uygulamalar hayata geçirildi. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın verilerine göre, proje sayesinde milyonlarca ton atık geri kazanıldı ve önemli miktarda sera gazı salımı önlendi.
Sıfır Atık Vakfı ise projenin toplumsal tabana yayılması, farkındalık oluşturulması ve uluslararası iş birliklerinin geliştirilmesi noktasında faaliyet gösteriyor. Vakıf, New York İklim Haftası gibi küresel etkinliklerde ana sponsor olarak yer alarak Türkiye'nin çevre diplomasisine katkı sağlıyor.
Emine Erdoğan'ın New York temasları, sadece çevre alanıyla sınırlı kalmıyor; aynı zamanda Türkiye'nin uluslararası platformlardaki görünürlüğünü ve yumuşak gücünü de artırıyor. Sıfır atık eksenli bu diplomasi, iklim değişikliğiyle mücadelede ülkeler arası iş birliğinin güçlendirilmesine hizmet ediyor.
Doğa ile ölçü ve adalet ilişkisi
Emine Erdoğan'ın "ölçü ve adalet" vurgusu, çevre etiği açısından derin anlamlar taşıyor. Ölçü, insanın doğa üzerindeki tahakkümünü sınırlandırmayı, ihtiyaç fazlası tüketimden kaçınmayı ve ekosistemin taşıma kapasitesini gözetmeyi gerektiriyor. Adalet ise iklim değişikliğinden en az sorumlu olan toplulukların en fazla etkilendiği gerçeğinden hareketle, kaynakların ve risklerin adil dağılımını savunuyor.
Bu çerçevede sıfır atık yaklaşımı, sadece teknik bir atık yönetimi meselesi değil; aynı zamanda bir adalet meselesi olarak ele alınıyor. Gelişmiş ülkelerin aşırı tüketim alışkanlıkları, küresel atık krizinin başlıca nedenleri arasında gösterilirken, gelişmekte olan ülkeler hem bu krizden daha fazla etkileniyor hem de yeterli finansal ve teknolojik desteğe ulaşamıyor. Emine Erdoğan'ın çağrısı, bu eşitsizliğe karşı küresel bir bilinç ve sorumluluk paylaşımı öneriyor.
New York İklim Haftası'ndaki açılış etkinliği, önümüzdeki dönemde yapılacak uluslararası iklim müzakerelerine zemin hazırlıyor. Emine Erdoğan'ın liderliğindeki Sıfır Atık girişimi, Türkiye'nin 2053 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda attığı adımların uluslararası kamuoyuna duyurulması bakımından da önem taşıyor.
