Türkiye'de 2023 yılında 11 bin 885 kişi emeklilik nedeniyle ikamet ettiği şehirden ayrılarak başka bir şehre taşındı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, en fazla emekli göçünü İstanbul verirken, en az göç ise Ardahan'dan gerçekleşti. Emeklilerin şehir değiştirme nedenleri arasında daha sakin bir yaşam, düşük yaşam maliyeti ve memleketine dönme isteği öne çıkıyor.
İstanbul'da Emekli Göçü
En fazla emekli göçü çeken şehir İstanbul oldu. Metropol hayatının getirdiği yoğun trafik, yüksek kira ve yaşam maliyeti, emeklilerin daha küçük şehirlere yönelmesine neden oluyor. İstanbul'dan ayrılan emeklilerin çoğunlukla Ege ve Akdeniz bölgelerindeki illere yöneldiği görülüyor. Antalya, Muğla ve İzmir emeklilerin en çok tercih ettiği şehirler arasında yer alıyor.
Ardahan ve Doğu Şehirleri
En az emekli göçünün yaşandığı Ardahan'da neredeyse hiç emekli şehir değiştirmedi. Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesindeki şehirler genel olarak emekli göçünde alt sıralarda yer alıyor. Bölgenin ekonomik şartları, iş imkanlarının sınırlı olması ve sosyal olanakların azlığı, emeklilerin bu şehirlerden ayrılmasını zorlaştırıyor.
Emeklilikte Şehir Değiştirme Nedenleri
Emeklilerin şehir değiştirme kararında başlıca etkenler şunlar:
- Daha düşük yaşam maliyeti: Büyük şehirlerdeki yüksek enflasyon ve kira artışları emeklileri daha uygun fiyatlı bölgelere yönlendiriyor.
- Memleket özlemi: Emeklilikle birlikte insanlar doğup büyüdükleri yerlere dönmeyi tercih ediyor.
- İklim ve doğal güzellikler: Özellikle kıyı bölgeleri, emekliler için cazip hale geliyor.
- Sosyal çevre: Aile ve arkadaşların bulunduğu şehirler öncelikli tercih oluyor.
TÜİK verileri, emeklilik sonrası şehir değiştirme eğiliminin her yıl arttığını gösteriyor. 2019'da 9 bin 200 olan sayı, 2022'de 10 bin 400'e, geçen yıl da 11 bin 885'e yükseldi. Uzmanlar, bu eğilimin önümüzdeki yıllarda da devam edeceğini, özellikle büyük şehirlerden orta ve küçük ölçekli şehirlere göçün artacağını öngörüyor.
Emeklilerin şehir değiştirmesi, hem gönderen hem kabul eden şehirler üzerinde ekonomik ve sosyal etkiler yaratıyor. Daha fazla emekli çeken şehirlerde sağlık hizmetleri, konut talebi ve toplu taşıma gibi alanlarda artan ihtiyaçlar, yerel yönetimlerin politikalarına yön veriyor. Öte yandan, emekli göçü veren şehirlerde nüfus azalması ve ekonomik canlılığın düşmesi gibi sorunlar ortaya çıkabiliyor. Bu nedenle, sürdürülebilir bir kentleşme politikası için emekli göçünün dengeli bir şekilde yönetilmesi önem taşıyor.
