Ankara'da yürütülen bir soruşturma kapsamında tutuklanan Çankaya Belediye Başkanı Hüseyin Can Güner'in sorgusunda gündeme gelen belediye ihaleleri, hukuki bir tartışmayı da beraberinde getirdi. Emekli mülkiye başmüfettişi Mahmut Esen, Adalet Bakanlığı'nın belediyenin ihale süreçlerine müdahalesini değerlendirerek, bakanlığın Kamu İhale Kurumu'nun (KİK) görev ve yetki alanına girdiğini ve bu nedenle yetki aşımı yaptığını savundu.
Yetki sınırı ve ihale süreci
Esen, Kamu İhale Kanunu'nun açık hükümlerine dikkat çekerek, ihalelerin denetimi ve düzenlenmesi konusunda asıl yetkili kurumun KİK olduğunu belirtti. Adalet Bakanlığı'nın doğrudan belediye ihalelerine yönelik bir operasyon yapmasının, yasal çerçeveye uygun olmadığını ifade eden Esen, "KİK, ihale süreçlerinin şeffaflığı ve rekabet ilkelerine uygunluğunu denetlemekle görevlidir. Adalet Bakanlığı'nın bu alana girmesi hem yetki gaspıdır hem de kurumsal yapıyı zayıflatır" dedi.
Çankaya Belediyesi'nin bazı ihalelerinde usulsüzlük iddiaları üzerine başlatılan soruşturma kapsamında, belediye başkanı Güner'in yanı sıra birçok belediye çalışanı da ifade verdi. Esen, bu sürecin hukuki boyutunu değerlendirirken, ihale süreçlerinde herhangi bir usulsüzlük varsa bunun öncelikle KİK tarafından incelenmesi gerektiğini vurguladı. "KİK'in raporu olmadan doğrudan adli soruşturma açılması, kurumlar arası yetki karmaşasına yol açar" diye konuştu.
Bağlam ve arka plan
Çankaya Belediyesi'ne yönelik operasyon, son yıllarda belediyeler üzerindeki denetim ve soruşturmaların arttığı bir dönemde gerçekleşti. Özellikle büyükşehir belediyelerinin ihale süreçleri, sık sık kamuoyunun gündemine geliyor. Uzmanlar, belediyelerin kaynaklarının etkin kullanımı ve şeffaflık ilkeleri gereği ihalelerin denetlenmesinin önemli olduğunu ancak bu denetimlerin ilgili kurumlar tarafından ve yasal çerçevede yapılması gerektiğini belirtiyor.
Mahmut Esen'in değerlendirmeleri, Ankara'da siyasi kulislerde yankı uyandırdı. Bazı hukukçular, Adalet Bakanlığı'nın belediye ihalelerine müdahalesinin, yerel yönetimlerin özerkliğine müdahale anlamına gelebileceğini düşünüyor. Öte yandan, soruşturmayı yürüten savcılık, ihalelerde kamu zararı oluştuğuna dair somut deliller bulunduğunu öne sürüyor.
Emekli müfettiş Esen, "Adalet Bakanlığı'nın operasyon yapma biçimi, hukuk devleti ilkeleriyle bağdaşmıyor. Yetki aşımı, ileride bu soruşturmanın hukuki geçerliliğini tartışmaya açabilir" ifadelerini kullandı. Çankaya Belediyesi operasyonunun nasıl sonuçlanacağı merakla beklenirken, Esen'in uyarıları, ihale denetim mekanizmalarının yeniden gözden geçirilmesi gerektiği yönünde bir tartışma başlattı.