Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan mayıs ayı enflasyon verileriyle birlikte 5 aylık enflasyon oranı netleşti. Gözler şimdi haziran ayı enflasyonuna çevrilirken, emekli ve memur maaşlarına yapılacak zam için 5 ayrı hesap masada yer alıyor. Temmuz ayında netleşecek 6 aylık enflasyon farkı ve toplu sözleşme zamları, milyonlarca çalışan ve emeklinin maaşını doğrudan etkileyecek.
5 aylık enflasyon ve zam beklentisi
Ocak-mayıs döneminde enflasyon yüzde 22,72 olarak gerçekleşti. Bu oran, emekli ve memur maaşlarına yansıyacak zam için önemli bir gösterge. Ancak kesin oran, haziran enflasyonunun eklenmesiyle ortaya çıkacak. Ekonomistlerin haziran ayı enflasyon beklentileri yüzde 2,5 ile yüzde 3,5 arasında değişiyor. Bu durumda 6 aylık enflasyon yüzde 26,5 ile yüzde 28 arasında bir bantta oluşabilir.
Memur ve emekliye ayrı hesaplamalar
Memur maaşlarına yapılacak zam, toplu sözleşme hükümleri ve enflasyon farkı olmak üzere iki kalemden oluşuyor. Memurlara 2024 yılı için yüzde 15 toplu sözleşme zammı yapılmıştı. Eğer 6 aylık enflasyon bu oranı aşarsa, aradaki fark maaşlara yansıtılacak. Aynı şekilde emekli maaşları da 6 aylık enflasyon oranında artırılacak. Ancak emekliler için ayrı bir hesaplama daha var: Kök maaş ve seyyanen zam konusu.
SSK ve Bağ-Kur emeklileri için zam, 6 aylık enflasyon oranı üzerinden yapılırken, memur emeklileri memur maaş zammına tabi. Bu nedenle tabloda 5 ayrı senaryo ortaya çıkıyor: yalnızca memur, memur emeklisi, SSK/Bağ-Kur emeklisi, en düşük emekli maaşı ve sosyal yardımlar. Her bir kalem için farklı oranlar söz konusu.
Sosyal yardımlarda yeni dönem
Sosyal yardımlar da enflasyon oranında artırılacak. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yapılan yardımlar, temmuz ayında yeniden değerlenecek. Özellikle yaşlılık aylığı, engelli maaşı ve evde bakım yardımı gibi kalemlerdeki artış oranı merak ediliyor. Bu yardımların 6 aylık enflasyon oranında artırılması bekleniyor.
Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın yıl sonu enflasyon hedefi yüzde 36 civarında. Ancak gerçekleşen enflasyon bu hedefin üzerinde seyrediyor. Bu durum, bütçe disiplini açısından risk oluştururken, maaş ve yardım artışlarının da daha yüksek olmasına neden oluyor.
Emeklilerin beklentisi yüksek
Emekli vatandaşlar, özellikle en düşük emekli maaşının 10 bin TL'nin üzerine çıkmasını bekliyor. Hükümetten gelen sinyaller ise bu yönde. SSK ve Bağ-Kur emeklileri için 6 aylık enflasyon farkıyla birlikte en düşük maaşın 12 bin TL'ye yaklaşması mümkün. Memur emeklilerinde ise toplu sözleşme zammı ve enflasyon farkıyla birlikte daha yüksek oranlar görülebilir.
Uzmanlar, haziran enflasyonunun yüzde 3'ün altında kalması durumunda emekli ve memur maaşlarına yapılacak zammın sınırlı kalacağını, ancak yüzde 3'ün üzerinde bir oranın daha yüksek artış getireceğini belirtiyor. Ayrıca seçim sonrası dönemde hükümetin sosyal yardımları artırma yönünde adımlar atması bekleniyor.
Sonuç olarak, temmuz ayı enflasyon verileriyle birlikte milyonlarca kişinin maaşı netleşecek. 5 ayrı hesap masada dururken, her bir senaryo için ayrı ayrı hesaplamalar yapılıyor. Vatandaşların gözü kulağı TÜİK'in açıklayacağı haziran enflasyonunda olacak.
