Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) haziran ayına ilişkin enflasyon verilerini açıkladı. Buna göre yıllık enflasyon yüzde 32,11 olarak gerçekleşirken, aylık artış yüzde 1,64 oldu. Ekonomistler, manşet rakamdaki düşüşü olumlu bulmakla birlikte özellikle gıda ve konut kalemlerindeki fiyat katılığına işaret etti. Piyasada faiz indirimi beklentileri güçlenirken, uzmanlar dar gelirli vatandaşların alım gücünün baskı altında kalmaya devam ettiğini vurguladı.
Enflasyon verileri ne söylüyor?
TÜİK verilerine göre haziran ayında bir önceki aya göre en yüksek artış yüzde 4,89 ile konutta gerçekleşti. Gıda ve alkolsüz içeceklerde aylık artış yüzde 2,31 olurken, yıllık bazda gıda enflasyonu yüzde 35,87'ye ulaştı. Ekonomistler, bu iki kalemin enflasyonun kemikleşmiş yapısını oluşturduğunu belirtiyor. Ulaştırma grubunda aylık düşüş yaşanmasına rağmen yıllık artış yüzde 30'un üzerinde seyrediyor.
Prof. Dr. Hakan Kara, sosyal medya hesabından yaptığı değerlendirmede, "Manşet enflasyondaki düşüş olumlu ancak çekirdek enflasyondaki yavaşlama sınırlı. Gıda ve kira kaynaklı baskılar sürüyor" dedi. Kara, Merkez Bankası'nın faiz indirimi için henüz erken olduğunu düşündüğünü ifade etti.
Piyasalar nasıl tepki verdi?
Verinin ardından dolar/TL 35,60 seviyelerinde işlem görürken, BIST 100 endeksi günü yüzde 0,8 artışla kapattı. Ekonomistler, enflasyon verisinin piyasada faiz indirimi beklentisini canlandırdığını ancak sürecin yavaş ilerleyeceğini belirtiyor. İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, enflasyonla mücadelede kararlılığın sürmesi gerektiğini vurgulayarak, "Geçici düşüşler değil, kalıcı çözümler istiyoruz" dedi.
Bağımsız ekonomistler, TÜİK'in hesaplama yöntemine yönelik eleştirilerini yinelerken, kendi hesaplamalarının daha yüksek oranlara işaret ettiğini savundu. ENAGrup verilerine göre haziran ayında yıllık enflasyon yüzde 72,3 olarak ölçüldü. Bu durum, resmi enflasyon ile halkın hissettiği enflasyon arasındaki farkı bir kez daha gündeme getirdi.
Dar gelirliler için durum ne?
Enflasyonun yüksek seyretmesi, dar gelirli vatandaşların temel ihtiyaçlara erişimini zorlaştırıyor. TÜİK verilerine göre gıda enflasyonu genel enflasyonun üzerinde. Konut kiralarındaki artış da özellikle büyük şehirlerde yaşayanları olumsuz etkiliyor. Ekonomist Mahfi Eğilmez, "Enflasyon düşse bile, özellikle düşük gelir gruplarında yaşam maliyeti artmaya devam edecek. Yapısal reformlar şart" dedi.
Sonuç olarak, haziran ayı enflasyon verileri, ekonomideki yavaşlamaya rağmen fiyat baskılarının sürdüğünü gösteriyor. Merkez Bankası'nın önümüzdeki dönemde atacağı adımlar, enflasyon görünümü ve piyasa beklentileri açısından kritik olacak. Uzmanlar, faiz indirimi için henüz erken olduğu görüşünde birleşirken, hükümetin enflasyonla mücadelede yeni tedbirler alması bekleniyor.
